چگونه دروغگو راشناسایی کنیم؟
زهرا کیایی
ابتدا لازم است فارغ از درک عمومی و تعاریف جاری که از مفهوم دروغ وجود دارد با حقیقت و تعریف باطنی آن آشنا شویم. دروغ به معنای برداشتن تکه‌ای از یک کل منظم و بهم ریختن توالی حاکم بر یک پدیده یا رخداد است، دقیقا مشابه بازی دومینو که وقتی تکه‌ای را برمی‌دارید سایر تکه‌ها پشت سر آن به طور متوالی ریزش می‌کنند یا اگر در ساختمان‌سازی بخشی از اجزا مثل یک ستون، آهن یا آجر را بردارید ساختمان ناموزون به نظر رسیده یا فرو خواهد ریخت و این اقدامی است که فرد دروغگو انجام می‌دهد. او با برداشتن بخشی از یک واقعه یا پدیده تنها آن بخش را جدا نکرده، بلکه کلی را دچار نقصان می‌کند! این بدان معناست که علی‌رغم تصور ما پدیده‌ها و رخدادها به طور طبیعی دارای کلیتی یکپارچه و هماهنگ هستند و به مثال تابلوی زیبایی می‌مانند که تمامی اجزای لازم را به گونه‌ای مناسب در دل خود جای داده. به این ترتیب طبیعت درون و بیرون انسان با دروغ سازگار نیست و زمانی‌که شخصی با عمل دروغ تکه‌ای را از محل اصلی خود خارج می‌کند، چیزی شبیه زلزله یا لرزش درون و بیرون انسان را می‌لرزاند و این دقیقا همان بخشی است که نشانه‌های لازم را برای شناسایی فرد دروغگو به ما خواهد داد.
راهنمای اول: تناقض‌ها
به نمایشگاه نقاشی می‌روید، در هنگام نظاره کردن، برخی تابلوها عجیب به نظرتان زیبا می‌رسد و برخی دیگر علی‌رغم آن‌که همه چیزش مناسب و حرفه‌ای و حتی چشم‌گیر به نظر می‌آید، اما به دل نمی‌نشیند! و نمی‌توانید برای آن دلیل مناسبی هم بیاورید. به واقع این ویژگی درونی زیبایی‌شناسی شماست که در قضاوت‌ها هدایتتان می‌کند و زیاد محتاج حرفه‌ای‌گری نیست! و زیبایی‌شناسی یعنی تشخیص توازن و قرار گرفتن هرچیز در جای خود. کافی است عنصری از عناصر تابلو نقاشی در جای خودش قرار نگرفته باشد تا بیننده این ناهمگونی را با ویژگی زیبایی‌شناختی ذاتی خویش تشخیص دهد! دروغگو مهم‌ترین کارش خارج کردن این توازن و نافرم‌کردن امور است که نتیجه مستقیم آن تضادها و تناقض‌هایی است که در رفتار و گفتار و احساس او رخ می‌نماید! چراکه در تلاش است تا این بهم ریختگی را به گونه‌ای مصنوعی، یکپارچه کرده و طبیعی جلوه دهد. دروغ سبب ایجاد احساساتی در درون فرد و به دنبال آن تغییرات جریان خون و تغییرات چهره متناسب آن خواهد شد که فرد دروغگو را مجبور به کنترل این حالات برای جلوگیری از افشای دروغ خواهد کرد و این تلاش اغلب نافرجام، سبب نمایش تناقض‌های او و مشاهده آن توسط بیننده‌ای دقیق می‌شود. مثلا دروغگو احساس غم دارد اما لبخندی مصنوعی بر لب دارد که در مقایسه با لبخند طبیعی تمام چهره او را درگیر نمی‌کند یا در حالی‌که او در حال انجام رفتاری پرخاشگرانه است تن صدایش آرام و ناهمگون با رفتار اوست.
...