پریزادگان

عصر بود و نور خورشید، از میان شیشه‌های مات، روی کرسی افتاده بود. پری و دخترانش زیر لحاف کرسی نشسته بودند. توی سینی پُر بود از شکلات‌های رنگی و چند جعبه شیرینی ناپلئونی. پریا توی هر پاک چند شکلات و شیرینی می‌گذاشت و دست پریزاد می‌داد. کنار دست پریزاد پُر بود از گل‌سر‌های رنگی، دفترچه یادداشت‌های کوچک، خط کش، پاک‌کن تراش‌هایی به شکل جغد و خرگوش و توت‌فرنگی، و جاکلیدی. پریزاد با وسواس، آنها را داخل پاکتی جدا می‌گذاشت، بعد هر دو پاکت را دست پری می‌داد تا بهم منگنه کند.

علی پشت به آنها، کنار پنجره ایستاده بود. چشمانش خیره به بیرون بود، به جایی که دشت بی‌پایان با آسمانِ آبی یکی می‌شد. انگار مرزی وجود نداشت. او به قله‌ی کوه خیره بود؛ سنگی عظیم، استوار و یکپارچه، که سینه سپر کرده و تا اوج آسمان بالا رفته بود. علی به کوه و آسمان نگاه می‌کرد، اما فکرش درگیر کینه‌ای بود که تلخی آن سال‌ها گریبان‌گیر این مردم شده بود.

صدای اذان مغرب، علی را از فکر و سکوتش بیرون کشید. او چرخید. کار زن و دخترانش تمام شده بود. پریا و پریزاد پالتو و کلاه‌شان را پوشیده بودند و بسته‌هایی که درست کرده بودند را به حیاط می‌بردند. پری چادرش را سر کرده بود و داشت قابلمه سوپ را توی پارچه‌ای می‌بست. علی هم باید آماده می‌شد. وقتی از مدرسه بیرون آمدند که اذان تمام شده بود.

در حیاط، ملیحه خاتون، یک منقل کوچک، روی چهارپایه‌ای هم‌قد غلام‌رضا برپا کرده بود. غلام‌رضا روی تکه آجری ایستاده بود و بادقت بین زغال‌های گداخته اسپند می‌ریخت. دود سفید و معطر، آسمان را پر کرده بود.

وقتی پریا و پریزاد با پاکت هدیه‌ها وارد حیاط شدند، غلام‌رضا با دیدن آن همه رنگ و بسته، چشمانش گرد شد. با ذوقی کودکانه، به‌سمت‌شان دوید. پریا جلو رفت. پاکت بزرگ بسته‌بندی‌ها را کمی پایین آورد و یکی از خوش‌رنگ‌ترین آنها را برداشت دست غلام‌رضا داد.

ـ البته تو، چون پسری گل سرش به دردت نمی‌خوره، بده به مامانت.

غلام‌رضا خشکش زد. دستانش که تا چند ثانیه پیش از سرما یخ زده بود، حالا با گرفتن این بسته گرمایی دوباره یافت. گویی آن، یک شیء مقدس بود. لبخندی بزرگ بر لبانش نشست، اما حرف‌ها در گلویش گیر کرد.

ـ م... م... ممنونم، پ... پریا. چ... چقدر... ق... قشن... گه.

بعد دوید سمت منقل.

ـ زرین‌جان گُ... گُ... فته، اس... اسپند د... دود کنم برا...‌ام... امام زم... ان تا خو... خوب... بشم.

نگاه پریا لحظه‌ای به گردنبند عجیب روی گردن غلام‌رضا افتاد؛ همان طلسمی که زرین‌جان به او داده بود. پریا ناخودآگاه آهی کشید؛ آهی که از سر دلسوزی و تأسف بود، نه سرزنش. او هیچ حرفی نزد فقط دستش را با مهربانی روی سر غلامرضا کشید، یک کشش آرام و پر از اطمینان.

مسجد کوچک روستا، با تلاش اهالی، برای شب نیمه شعبان چراغانی شده بود. فضا، علی‌رغم سادگی‌اش، عطر اسپند و شادی می‌داد. پس از نماز جماعت، که این‌بار با اشتیاق بیشتری اقامه شد، شور و شوق جشن آغاز شد.

علی به منبر رفت. لبخند بر لبانش بود. «امشب، شب ولادت منجی عالمه. شب تولد نوری که قراره تاریکی‌ها رو از بین ببره...»

سخنان او با صلوات‌های بلند و پیاپی همراه شد. پریا و پریزاد بسته‌هایی که درست کرده بودند را بین جمعیت پخش می‌کردند. صدای شادی کودکان از گوشه و کنار به گوش می‌رسید.

بعد از پایان مراسم، خانواده‌ی علی با حس رضایتی عمیق از این شروع خوب، مستقیم به‌سمت خانه‌ی بهرود حرکت کردند.

ماه کامل در آسمان می‌درخشید و نورش، کوچه‌های خاکی را نقره‌ای کرده بود. باد خنکی از سمت دشت به کوچه می‌وزید. علی ماشین را در روشنایی کم‌رنگی پارک کرد که از پنجره خانه‌ی بهرود به بیرون می‌تابید. همگی از ماشین پیاده شدند. علی جلو رفت و با پشت دست سه ضربه، به در زد. در چوبی آهسته باز شد و دامون با پیراهن آبی چرک و مو‌های ژولیده، سرش را بیرون آورد. همین‌که پریا او را دید با دهانی باز بلند گفت: «عه بابا این همون پسره هست که منو از پله‌های مدرسه انداخت پایین.»

دامون جا خورد؛ رنگ از چهره‌اش پرید. با صدای «تق» بلندی، در را محکم پشت سرش کوبید و به داخل خانه فرار کرد. پریا دستش را به‌حالت حمله بالا برد و سپس با درماندگی آن را پایین آورد. پریزاد به طرفداری از خواهرش، حالتی از هیجان و اعتراض در چهره‌اش موج زد. پری و علی هر دو به دختر‌ها نگاه کردند؛ نگاه علی قاطع و آرام بود، اما پری با حالتی جدی به هر دویِ آنها هشدار داد.

علی دوباره در زد، این‌بار آرام‌تر. در باز شد و زنِ بهرود بیرون آمد. چشمش به پری افتاد چند لحظه میخ‌کوب شد. دخترکی با نگاهی معصوم جلوی در دوید، با دیدن علی، خودش را پشت سر زن پناه کرد. نگاه زن برای یک ثانیه لغزید و حالتی از خجالت و پشیمانی عمیق بر چهره‌اش نشست، اما سریع خودش را جمع کرد. پری او را شناخت؛ لحظه‌ای مکث کرد. یاد چند شب پیش توی مسجد افتاد، نگاه پُر از حسرت دخترک هنوز جلوی چشمانش بود که روی کاسه شله‌زرد‌ها باقی ماند. آن نگاه حالا باز در چشمان این زن و دخترک تکرار شد. پری لبخندی کوتاه و مهربان زد. زن خودش را کنار کشید و تعارف کرد که وارد خانه شوند.

بوی نفت از بخاری اتاق بلند بود. نور زرد لامپ وسط سقف، روی فرش کهنه سایه انداخته بود. زرین‌جان آنجا، نشسته بود. روسری سفید بر سر و تسبیح درشتی، در دست داشت. نگاه پیرزن، سنگین بود و روی صورت تک‌تک آنها ثابت ماند.

علی به همراه پری و دخترانش به زرین جان و بهرود سلام کردند. پری با لبخندی که سعی می‌کرد صمیمیت ایجاد کند، قابلمه سوپ را دست زن بهرود داد.

ـ با قلم گوسفند درست کردم برای شکستگی خوبه. بدید همسرتون بخورن ان‌شاءالله زودتر خوب بشن.

پری قابلمه‌ی سوپ را به زن بهرود سپرد و به همراه پریا و پریزاد، روی تشکچه، کنار زرین‌جان نشست. آن طرف اتاق، بهرود روی رختخوابی کهنه نیم‌خیز به دیوار تکیه داده بود. فقط سر و صورتش باندپیچی شده‌اش از زیر لحاف پیدا بود. علی با مهربانی کنارش نشست.

ـ چطوری آقا بهرود؟ بهتری خدا رو شکر؟

بهرود با صدایی گرفته و آرام جواب داد: «ممنونم حاج‌آقا. زحمت ما افتاد به گردن شما.»

زن بهرود کنار پری نشست، پری برای اینکه باب صحبت را باز کند، گفت: «من پری هستم، اینام دو تا دخترام پریا و پریزاد، اسم شما چیه؟» زن سرخ و سفید شد، لبخندی همراه خجالت زد: «اسمم داگُله.» پری اسم او را تکرار کرد و گفت: «چه قشنگه باید اسم محلی باشه درسته؟» داگل سرش را به نشانه‌ی تأیید پایین آورد. پری سراغ دامون را گرفت. داگل نگاهی دزدانه به اتاق پشت سرش انداخت. مِن‌مِن کنان گفت: «سرما خورده یکم حال نداره خوابیده.»

پریزاد، ناگهان متوجه حضور دو چشم کوچک در تاریکی چارچوب اتاق شد، آرام به پهلوی مادر زد. زیر لب زمزمه کرد و به‌سمت بچه‌ها اشاره کرد. پری خم شد تا کلمات او را بشنود.

پریزاد دستش را بین دهان و گوش مادر حایل کرد: «برم از اون بسته‌هایی که درست کردیم برای این بچه‌ها هم بیارم؟»

پری سرش را به‌سمت اتاق چرخاند. در آن لحظه، دامون و کژال از لای در داشتند آنها را نگاه می‌کردند، به سرعت خود را عقب کشیدند و در سایه پنهان شدند. پری لبخند مادرانه‌ای زد و با لحنی آرام به پریزاد اشاره کرد که برود.

پریزاد با عجله از جا بلند شد و به‌سمت حیاط دوید. در خانه را باز کرد و از صندوق عقب، دو پاکت برداشت و بازگشت. او پاکت‌ها را مستقیماً به اتاق برد و تحویل کژال داد، سپس با همان سرعت بیرون آمد و دوباره کنار مادر نشست.

زرین جان که از حضور علی و زن و بچه‌اش معذب بود، با صدای خش‌دار مداخله کرد.

ـ عیادت‌تون رو کردین دیگه بیشتر از این وقت‌تون رو نگیریم.

ذهن زرین‌جان پُر از اضطراب و خشم بود. او حضور علی و خانواده‌اش را به چشم یک زلزله‌ی ویران‌گر می‌دید. وحشت داشت از اینکه جایگاهش را در روستا از دست بدهد؛ اگر مردم موعظه‌های این شیخ را باور می‌کردند، کار او یک‌سره می‌شد. دلش می‌خواست هرچه سریع‌تر آنها را بیرون کند تا نتوانند بیش از این روی داگل، بهرود و بچه‌هایشان تأثیر بگذارند. دیگر نتوانست تحمل کند؛ دستانش لرزش خفیفی گرفتند، لب‌هایش را فشرد تا خودش را بی‌تفاوت نشان دهد.

پری در حالی که لبخند ساختگی بر لب داشت، بلند شد ایستاد. با لحنی محترمانه، اما قاطع گفت: «مثل اینکه بعد موقع اومدیم. قصد مزاحمت نداشتیم. فقط خواستیم حال آقا بهرود رو بپرسیم.»

همین‌که خانواده‌ی علی از خانه‌ی بهرود بیرون آمدند، زرین جان نفس عمیقی کشید، گویی از خفگی رها شد. اما ترس از دست دادن موقعیتش در روستا، همچنان در سینه‌اش می‌تپید. می‌دانست که نبرد اصلی تازه آغاز شده.

او در آن لحظه، نه به بهرود، نه به داگل، بلکه تنها به سایه‌ی تهدیدی فکر می‌کرد که علی و خانواده‌اش بر سر او انداخته بودند. حضور آنها در روستا مثل خنجری بود که مستقیم بر ریشه‌ی باور‌های خرافی اهالی فرود می‌آمد.