زنان مهدوی زمینه ساز ظهور

در قرون گذشته مردم توفیق داشتند امام معصوم را از نزدیک ببینند و از این فضیلت بهره‌مند گردند. البته خیلی از آنان از این فرصت بی‌نظیر استفاده نکردند و آن‌گونه که شایسته است به دفاع از امامت و ولایت نپرداختند و همین امر نیز موجب شد تا امامان معصوم‌علیهم‌السلام یکی پس از دیگری به فیض شهادت نائل آیند. در زمان حاضر، اما قضیه متفاوت است و قرار نیست نقشه‌ی دشمن در حذف فیزیکی امام معصوم و برگزیده‌ی الهی به نتیجه برسد و به همین دلیل هم ما منتظر ظهور مظهر عدالت و مبارزه با ظلم هستیم.

تا زمانی که ظهور به اراده‌ی خدای متعال رخ دهد دو راه برای زندگی وجود دارد. یکی بی‌تفاوتی و ارجاع همه‌ی مسائل به آن زمان با این امید که امام معصوم‌علیه‌السلام می‌آیند و کار‌ها را اصلاح می‌فرمایند و دیگری انتظار فعال و شایسته که از دل آن تلاش برای اصلاح جامعه بیرون می‌آید. بدون شک دومی راه درست و مورد تأیید اسلام است. همه‌ی ما وظیفه داریم در زمان غیبت کبری، زمینه را برای ظهور حضرت ولی عصر (ارواحنا فداه) آماده کنیم و در این راه از یاری آن امام عزیز دریغ ننماییم.

گناه زیاد می‌شود نه گناهکار!

در منابع مهدوی یک نکته‌ی رایج وجود دارد و آن اینکه زمان ظهور مقارن با فراگیر شدن ظلم و ستم و گناه در جهان است. عده‌ای با فهم اشتباه از این نکته تصور می‌کنند زمینه‌سازی ظهور با گسترش فساد مترادف است، حال آنکه منتظران مُصلح باید صالح و اهل تقوا باشند. استاد قرائتی در یکی از برنامه‌های تلویزیونی مثالی در این زمینه بیان کردند که بسیار به فهم این مطلب کمک می‌کند. فرض کنید تعدادی در اتاق دربسته باشند و به آنان گفته شود هرگاه این اتاق پُر از دود شد در باز می‌شود. آیا برای اینکه در باز شود باید همه‌ی افراد به کار ناپسند استعمال دخانیات بپردازند؟ یا می‌شود یک نفر یک چوب و تنه‌ی بزرگ درخت را وسط اتاق آتش بزند؟ پس باید بدانیم که گناه در زمان نزدیک ظهور زیاد می‌شود نه لزوماً گناهکار! جامعه‌ی مهدوی باید با ترویج تقوا به تمرین ظهور پرداخته و با گناه مقابله کند و البته نگران هم نباشید. هستند در این دنیا مانند دولت‌مردان آمریکا و ترامپ قاتل و سگ زنجیری آنان در منطقه غرب آسیا (رژیم صهیونیستی) که بار ظلم و ستم را به دوش بکشند!

با این توضیح، برای آنان که خود را منتظر می‌دانند اولین گام عملی در این مرحله رعایت تقواست. تقوا یعنی انجام واجبات و ترک محرّمات و گناهان. جامعه‌ی مهدوی باید تلاش کند تا با رواج امر به معروف و نهی از منکر، تقوا در جامعه رنگ غالب باشد و بی‌تفاوتی جای خود را به کوشش برای اصلاح امور بدهد. این راه برای رسیدن به ظهور، هموارتر از هر مسیر دیگری است.

اهمیت نقش زنانِ مهدوی

تلاش برای انجام وظایف در جهت تحقق نهضت ظهور وظیفه‌ای همگانی برای افراد مؤمن است و مرد و زن در این زمینه نقش دارند. قرآن کریم نیز راه رسیدن به قلّه‌های کمال را محدود به جنسیت خاصی نفرموده و زن و مرد با دو شرط می‌توانند مانند هم این مسیر را بپیمایند. آن دو شرط به بیان آیه ۹۷ سوره‌ی نحل، ایمان و عمل صالح است. مَن عَمِلَ صالِحاً مِن ذَکرٍ اَو اُنثی وَ هُوَ مُؤمِن یعنی چه زن و چه مرد اگر اهل عمل صالح باشند و آن را به چاشنی ایمان مجهز نمایند به‌سوی حیات طیبه رهنمون خواهند شد. با این توضیح یک سؤال مهم را باید پاسخ دهیم و آن اینکه آیا بین زن و مرد از جهت اثرگذاری و تربیت نسل آینده تفاوتی هست؟ جواب این پرسش به تفاوت نقش این دو برمی‌گردد. زنان از آنجایی که نقش مادری را به عهده می‌گیرند با مراقبت‌هایی که حتی از دوره‌ی پیش از بارداری صورت می‌دهند در کنار لقمه‌ی حلالی که مرد بر سر سفره خانواده می‌آورد اثر بزرگ تربیتی خود را نشان می‌دهند. به یقین اگر دختر دلبسته و شیفته‌ی راه مهدوی باشد، مادر هم که شد این دلبستگی و شیفتگی را به فرزندانش می‌آموزد و در راه تربیت نسل آینده برای گام‌برداشتن در مسیر نهضت ظهور بسیار مؤثر خواهد بود. نقش زنانِ مهدوی را برای ساختن جامعه و نسل بعد به این جهت باید بیش از پیش برجسته کرد. به همین دلیل و با توجه به این اهمیت بالا، به مرور وظایف زنانِ منتظر و مهدوی می‌پردازیم.

مطالعه درباره‌ی مهدویت

نقطه‌ی مهم و اساسی برای قدم گذاشتن در هر مسیر، کسب آگاهی درباره‌ی راهی است که باید طی شود. بدون مطالعه درباره‌ی مبانی و الزامات گام برداشتن در یک مسیر ممکن است هر اقدام به انحراف کشیده شود. زنان که نقش مهم‌تری برای تربیت نسل آینده دارند به مطالعه‌ی بیشتری هم نیاز خواهند داشت تا بتوانند با شناخت جنبه‌های مختلف مرتبط با موضوع مهدویت، در این راه، به بهترین شکل ممکن به ایفای نقش بپردازند. موضوعات زیر از جمله مهم‌ترین مواردی است که باید پیرامون آن مطالعه نمود:

الف ـ مفهوم مهدویت و شناخت هدف غیبت حضرت ولی‌عصر (ارواحنا فداه) با تکیه بر شواهد قرآنی و روایی

ب ـ نشانه‌های حتمی و غیرحتمی ظهور

نشانه‌های حتمی شامل قیام یمانی، خروج سفیانی، خسف به بیداء، ندای آسمانی و قتل نفس زکیه و نشانه‌های غیرحتمی مانند قیام خراسانی یا قیام حسنی

ج ـ وظایف منتظران در عصر غیبت کبری مانند هشتاد وظیفه‌ای که در کتاب شریف مکیال المکارم ذکر گردیده است. از جمله این ۸۰ عنوان می‌توان به موارد زیر اشاره نمود:

مداومت در خواندن دعای غریق، درخواست معرفت به امام عصر ارواحنا فداه از خدای متعال، گریستن، گریاندن و تباکی در فراق آن حضرت، برپایی مجلس ذکر مناقب آن حضرت، حضور در مجالس فضائل و مناقب، بیان فضائل و مناقب حضرت ولی‌عصر‌عجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف، اظهار اشتیاق به دیدار آن بزرگوار، لزوم ابزار ادب و محبت نسبت به آن حضرت

د ـ آشنایی با مدعیان دروغین مهدویت و ریشه‌های آنان مانند جریان بابیت و بهائیت به منظور مقابله با جریانات انحرافی و روشن‌گری برای نسل جوان

ه‍ ـ شبهات پیرامون مهدویت و پاسخ‌های متقن به سؤالات به‌ویژه آنچه در فضای مجازی و بر بستر اینترنت نشر می‌یابد. در این مسیر باید به شبهات روز توجه نمود و از تمرکز بر شبهات قدیمی یا تاریخ منقضی شده پرهیز نمود. جوان و نوجوان امروزی در فضای مجازی با انبوهی از شبهات رو‌به‌رو می‌شود که ممکن است یا در قدیم مطرح نشده باشند. در این زمینه مراحل زیر حتماً باید طی شوند:

رصد شبهات: اگر جامعه‌ی متدین و دغدغه‌مند، به‌ویژه زنانِ مهدوی بخواهند به وظیفه‌ی خود در ساخت نسلِ منتظر عمل نمایند باید به سبک زندگی امروزی توجه نمایند. دلبستگی نسل نو به فضای مجازی آمیخته با فرصت‌ها و تهدیدهاست. از فرصت‌ها برای تبلیغ درست باید استفاده کرد و به مقابله با تهدیدات هم پرداخت. نقطه‌ی آغازین یک تبلیغ درست، رصد شبهات است. طبقه‌بندی و اولویت‌بندی شبهات به لحاظ اهمیت نیز جزئی از همین مرحله خواهد بود.

آماده‌سازی پاسخ شبهات: با مطالعه، تحقیق یا پرسش از کارشناسان پس از طی مرحله قبل، پاسخ متقن و مستدل به شبهات باید آماده شود. زنانِ مهدوی در این عرصه با توجه به دانشی که از آن برخوردار هستند و سطح سوادی که به فضل الهی و به برکت انقلاب اسلامی در میان جامعه‌ی بانوان در کشور ما بسیار بالاتر از گذشته است بسیار می‌توانند خدمت مهمی به عرصه مهدویت ارائه نمایند.

قالب‌بندی مناسب: پس از رصد شبهه و آماده‌سازی پاسخ، باید به‌دنبال قالب مناسب باشیم. زبان و ویژگی مخاطب و گروه هدف است که قالب را تعیین می‌کند. بدیهی است که پاسخ برای نسل جوان و نوجوان آن هم در مدرسه با همان نسل در مسجد یا نسل قبل و بعد آن بسیار متفاوت خواهد بود. زبان مخاطب را باید به خوبی شناخت و با بهره‌گیری از ابزار‌های روز و حتی هوش مصنوعی بهترین قالب را برگزید. زنانِ مهدوی در جامعه ما با توجه به ظرافت و دقت هنرمندانه که به عنایت الهی از آن برخوردار هستند می‌توانند این قالب‌بندی را به خوبی صورت دهند.

نشر حداکثری: شاید عبارت (نشر حداکثری) را کنار خیلی از مطالب یا پیام‌ها در فضای مجازی دیده باشید. شبهه که رصد می‌شود، پاسخی که با تحقیق و مطالعه آماده می‌گردد و قالب جذابی که به زیبایی انتخاب می‌گردد تا میزبان پاسخ باشد همه با زحمت به ثمر می‌نشیند. این به ثمر نشستن اگر با نشر حداکثری و استفاده‌ی به موقع و درست مخاطب همراه نشود محقق نخواهد شد. پس باید با تشکیل زنجیره نشر محتوای مفید آنچه گروه‌های رصد و پاسخگویی و قالب‌بندی کننده آماده ساخته‌اند را به مخاطب و گروه هدف رساند تا تلاشِ انجام شده، ابتر نمانَد. زنانِ مهدوی در این زمینه و ایجاد 

شبکه‌های نشر محتوا می‌توانند موفق‌تر از مردان باشند و این کار تشکیلاتی را به خوبی به ثمر برسانند.

زن، شعله‌ی بیداری در عصر انتظار

در روزگاری که جهان در گذرگاه بحران معنویت و هویت ایستاده است، سخن از «انتظار» تنها یک مفهوم اعتقادی نیست؛ بلکه یک سبک زندگی و حرکت جمعی رو به آینده است. در این مسیر، نقش زن، نقشی حیاتی و تأثیرگذار است. زن مهدوی نه در حاشیه‌ی جامعه، بلکه در متن تمدن‌سازی منتظران جای دارد. او آگاه، مؤمن، تربیت‌کننده و مسئول است؛ زیرا می‌داند که انتظار، یعنی آمادگی برای ساختن جهانی بر محور عدالت و معنویت.

زن در اندیشه‌ی مهدوی

در منظومه‌ی دینی، زن مظهر رحمت الهی و تجلی لطافت خداوندی است. آموزه‌های مهدوی، چنین زنی را نه صرفاً موجودی لطیف، که انسانی استوار و بصیر تصویر می‌کنند. در قرآن کریم، زنانی، چون مریم و آسیه‌سلام‌الله‌علیهما به‌عنوان الگو‌هایی برای مردان و زنان معرفی شده‌اند. این نگاه، زنِ مهدوی را با سه شاخص مشخص می‌سازد:

الف ـ ایمان آگاهانه

ب ـ تقوا

ج ـ حضور فعال در مسیر حق

روایات شیعی هم درباره‌ی ظهور حضرت ولی‌عصرعجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف خبر از نقشی برجسته برای زنان می‌دهند. در منابع معتبر، آمده که هنگام ظهور، گروهی از یاران حضرت، زنان مؤمن‌اند که در صف نخست مجاهدان قرار دارند. این روایات، نقشه‌ی راهی برای امروز زنان مسلمان است؛ دعوتی برای رشد معنوی، معرفتی و اجتماعی در جهت تحقق وعده‌ی الهی.

الگو‌های تاریخی زنان منتظر

زنِ منتظر، پیش از آنکه در دوران ما ظهور کند، در تاریخ اهل بیت‌علیهم‌السلام تجلی یافته است. حضرت زینب کبری‌سلام‌الله‌علی‌ها نماد زنِ مقاوم و بیدار است؛ زنی که با صبر و فصاحت خود، کربلا را از یک مصیبت محض به مکتب تبدیل کرد. فاطمه زهرا‌سلام‌الله‌علی‌ها نیز، در اوج پاکی و عقلانیت، پایه‌گذار گفتمان ولایت شد. این دو چهره‌ی بی‌بدیل، نمونه‌های اصیل بانوی مهدوی هستند؛ زنانی که در سخت‌ترین میدان‌ها، با ایمان و معرفت، حقیقت را حفظ کردند. در دوران معاصر نیز، زنان ایران در دفاع مقدس و تربیت نسل عدالت‌خواه، به پیروی از مکتب فاطمی و زینبی، تصویر همان زنانِ مهدوی را بازآفرینی کردند. مادری که فرزندش را برای دفاع از ارزش‌ها تربیت می‌کند، در حقیقت در مسیر زمینه‌سازی ظهور گام برمی‌دارد.

زنان امروز، طلایه‌داران ظهور

جهان امروز زن را میان دو قطب متضاد قرار داده است: از سویی، زنِ مصرفی و بی‌ریشه در فرهنگ غربی؛ و از سوی دیگر، زنِ مؤمن و کارآمد در مکتب اسلام. زن مهدوی، در این میانه، چراغ راه است؛ نه در انزوا، بلکه در کنشگریِ معنوی و اجتماعی.

زنان امروز می‌توانند در حوزه‌های تربیت نسل، آموزش دینی، رسانه و فعالیت‌های فرهنگی، نقشی سرنوشت‌ساز داشته باشند. هرگاه زنی در خانواده، ایمان و اندیشه‌ی عدالت را جاری می‌کند، در حقیقت در خاک انتظار، بذر ظهور می‌کارد.

جامعه‌ی منتظر، به زنِ اندیشمند نیاز دارد ـ زنی که هم قلبش متوجه امام عصر (ارواحنا فداه) باشد و هم اقداماتش در جهت اصلاح جامعه. چنین زنی می‌داند که انتظار، سکون نیست؛ بلکه حرکت است، ساختن است، و آمادگی برای استقبال از عدالت کامل است.

زن مهدوی در خانواده و اجتماع

زن مهدوی، در خانواده، پاسدار قلب معنوی خانه است. با تربیت فرزندان مؤمن، محبت اهل بیت‌علیهم‌السلام را در نسل‌ها جاری می‌سازد و ارزش‌های مهدوی را در رفتار روزمره نهادینه می‌کند. در اجتماع نیز، زن مهدوی می‌تواند فعالِ فرهنگی، مربی، معلم، پژوهش‌گر و الگویی برای پاکی و بصیرت باشد. اینها همه در منظومه‌ی انتظار تعریف می‌شوند و البته نباید گام اول و اساسی را در این میان فراموش کرد. آن گام اساسی که قبلاً اشاره شد مطالعه است و بدون مطالعه به هیچ یک از اهداف نمی‌توان دست یافت.

نقش همسری فراموش نشود!

وقتی از نقش زنان در عرصه‌ی مهدویت سخن به میان می‌آید، با توجه به اهمیت تربیت نسل متعهد آینده چاره‌ای جز پرداختن به نقش مادری نیست. این نقش فوق‌العاده اهمیت دارد و هیچ قشری در جامعه به لحاظ اثرگذاری توان رقابت با مادران را ندارد. در نهضت ظهور هم مادران با تربیت نسل مهدی این اهمیت را به خوبی نمایان می‌سازند. حال باید به یک نکته هم توجه نمود. پیش از نقش مادری و حتی بعد از مادر شدن، زن در خانواده نقشی به عهده دارد که آن هم از اهمیت کمی برخوردار نیست. نقشِ همسری در ساخت خانواده و حتی همراه نمودن مرد برای ایفای نقش در نهضت ظهور بسیار مهم است. به راستی مرد از دامن زن به معراج می‌رود، پس نباید از نقشِ همسری غافل بود. زن اگر به ایفای وظیفه خود در خانواده به درستی بپردازد می‌تواند آن‌چنان که برخی زنان در کربلا همسران خود را به یاری کردن امام حسین‌علیه‌السلام و امام زمان خود ترغیب کردند در عصر حاضر نیز کربلایی عمل کند.

تمدن مهدوی و مأموریت زن مسلمان

تمدنِ مهدوی، تمدنی است که بر پایه‌ی عدالت، علم و کرامت انسان بنا می‌شود. این تمدن بدون مشارکت فعال زنان شکل نمی‌گیرد. زن مسلمان باید جایگاه خود را در این حرکت جهانی بشناسد؛ از نقش در تربیت تا حضور در عرصه‌های علمی و فرهنگی. در گفتمان مهدویت، زن صرفاً مخاطب تربیت نیست؛ بلکه معلم ایمان است. او خود رسالت دارد تا نسلی را بپروراند که منتظر حقیقی باشد، نسلی که ظلم‌ستیز، اخلاق‌محور و عدالت‌خواه است. زنان در جامعه‌ی امروز اگر بتوانند میان زندگی روزمره و آرمان ظهور پیوند برقرار کنند، جامعه را از درون متحول خواهند ساخت. انتظار ظهور امام زمان‌عجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف، فقط دعا برای آمدن ایشان نیست؛ بلکه تلاش برای آماده کردن جهان جهت آمدن آن امام عزیز است.

چالش‌های زن مهدوی در عصر جدید

در روزگار رسانه و تهاجم فرهنگی، زن مهدوی با چالشی بزرگ رو‌به‌رو است: حفظ هویت الهی در میان امواج تبلیغاتی ضد ارزش. آری، فرهنگ مصرف‌گرایی و فردگرایی می‌کوشد زن را از نقش تربیتی و معنوی‌اش دور کند. اما زن آگاه، با شناخت دشمن فرهنگی و با اتکا به بینش مهدوی، می‌تواند سدّی محکم در برابر این هجمه‌ها بسازد.

وظیفه‌ی زن مؤمن امروز، شناخت موانع ظهور در جامعه‌ی خود است: از سستی ایمان تا بی‌تفاوتی اجتماعی، از ضعف در تربیت تا انفعال فرهنگی. او باید در هر عرصه‌ای که هست، یاد امام عصرعلیه‌السلام را زنده نگه دارد و در جهت اصلاح جامعه قدم بردارد.

زنِ انقلابی و مهدوی

بین زنِ انقلابی و زنِ مهدوی هیچ تفکیکی نباید قائل شد. هدف از انقلاب اسلامی ایران در گام پنجم رسیدن به نهضت ظهور بوده و بنابر این هر فردِ انقلابی باید در این مسیر گام بردارد. گام پنجم در اصل قلّه محسوب می‌شود. چرا که برای رسیدن به تمدن بزرگ مهدوی باید ۵ مرحله طی شود که اکنون ما در مرحله سوم هستیم. این ۵ مرحله عبارتند از:

انقلاب: مرحله‌ای کوتاه، اما پر سر و صدا برای براندازی نظام طاغوت که به فضل الهی و با مجاهدت مردم در سایه رهبری فقیه عادل حضرت امام‌ره انجام شد.

تشکیل نظام اسلامی: ویژگی اساسی این مرحله آن است که باید تلاش شود قانونی در کشور بر ضد اسلام نوشته و تصویب نشود. تشکیل شورای نگهبان قانون اساسی از جمله اقداماتی است که این هدف را محقق ساخته است.

تشکیل دولت اسلامی: در این مرحله هرچند سخن از دولت است، اما منظور هیأت وزیران نیست. مقصود دولت همه ارکان حکومت است که باید اسلامی عمل کنند. ما اکنون در این مرحله قرار داریم و تلاش می‌کنیم روز به روز پیشرفت کنیم.

تشکیل جامعه اسلامی: اگر دولت اسلامی به مفهوم گام قبلی شکل گرفت و مردم نیز در تعامل با دولت (ارکان حکومت) اسلامی برخورد نموده و مفاهیم دینی و آموزه‌های اسلامی در تعاملات و مراودات روزانه و اجتماعی حاکم شد جامعه‌ی اسلامی تشکیل شده است. برای تحقق این مُهم هم‌زمان با مرحله قبل باید بیش از پیش تلاش نمود.

تحقق تمدن بزرگ اسلامی و مهدوی: با طی چهار مرحله‌ی بعدی انتظار می‌رود جامعه آماده تحقق تمدن بزرگ اسلامی و مهدوی باشد. امری که دست یافتنی است و با امید و توکل به خدای بزرگ همه تلاش را برای رسیدن به این کامل باید استوار نمود.

خلاصه‌ی کلام: کاشت بذر امید در زمینِ انتظار با زنانِ مهدوی

زنِ مهدوی تصویر زنده‌ی امید در جامعه‌ی اسلامی است. هر زنی که با ایمان، دانش، و محبت، فرزندی مؤمن تربیت می‌کند، هر زنی که در محیط کار یا اجتماع، صداقت و عدالت را پاس می‌دارد، در حقیقت از یارانِ فرهنگیِ ظهور است. تمدن مهدوی، از خانه‌های کوچک آغاز می‌شود؛ از دل‌هایی که در باور به امام زنده، نیرو می‌گیرند. زنِ مهدوی با قلبی روشن از عشق الهی و روحی متعهد به عدالت، در صف مقدم منتظران است. زنی که جهان را برای آمدن صاحب عصر آماده می‌کند. در روزگار تردید، زن مهدوی چراغ یقین است؛ در عصر غفلت، بیدارکننده‌ی دل‌هاست. او می‌داند که حقیقت ظهور، وعده‌ی حتمی خداست و بر این باور، آرام نمی‌نشیند؛ حرکت می‌کند، می‌سازد، تربیت می‌کند و جهان را به‌سوی نور می‌برد. چنین زنی، نه‌تنها زمینه‌سازِ ظهور است، بلکه خود، نشانه‌ای از تحقق آن وعده‌ی بزرگ الهی است. خلاصه آن‌که زنِ مهدوی بذر امید را با تربیت نسل شایسته در زمین انتظار می‌کارد و این بزرگ‌ترین صدقه‌ی جاریه است.