کد خبر: ۶۷۳۸
۱۴۰۴/۱۱/۰۵ ۱۱:۳۶

ویرانه‌ها و جوانه‌ها

ناگهان شلیک ممتد و بی‌امان و بی‌مهابای موشک‌هایی که به‌سمت اسرائیل می‌رفتند آسمان شب غزه را روشن کردند. همه‌ی مردم به خیابان‌ها ریختند و جشن شادی به پا کردند.

ویرانه‌ها و جوانه‌ها

جَنَّه روی مبل دراز کشیده و با دهان باز، بی‌اراده و بی‌جان به سقف نگاه می‌کرد. قحطی پوستش را به استخوانش چسبانده و زیبایی چشم‌ها و گونه‌های سرخ و سفید و غنچه‌ی لب‌های سرخش را دزدیده بود؛ حتی صدای کودکانه‌ی سه‌ساله‌اش در گلو مدفون شده بود. سَلمی در حالی که حلقه‌ی اشک در کاسه‌ی چشمانش تاب می‌خورد، مو‌های طلایی‌اش را نوازش کرد و نگاه غم‌زده‌اش را به گلدان‌های شکسته، چند قوطی کنسرو خالی و جعبه‌های چوبی روی میز وسط پذیرایی خانه سپرد. خانه‌ای که جنگ و موشک آن را به یک چاردیواری سیمانی تبدیل کرده بود؛ با دری سوخته میان دو دیوار سیاه و دوداندود و پنجره‌ای که میان قابش روی سینه‌ی دیوار نبود! با لبخندی خسته و بی‌رمق کیسه‌ی بذر روی میز را نگریست.

این بذر‌ها دار و ندارمون در این قحطی است!

گذر زمان چند خال سیاه و قهوه‌ای روی گونه‌های سرخ و سفیدش گذاشته بود و با وجود چروک‌های گوشه‌ی چشم‌های آبی‌اش در چهل و پنج سالگی هنوز هم زیبا به نظر می‌رسید.

نسیم آرامی پرده‌ی پاره‌ی مقابل چارچوب خالی پنجره را به رقص درآورد؛ ناگهان در حالی که گل‌های رنگارنگ دامن لباس بلندش را میان مشتِ لاغرِ لرزانش گرفت از جا برخاست.

ـ یوسف ساعت‌هاست که رفته و هنوز برنگشته است!

به یاد آخرین روز که محمد از خانه بیرون رفت، قلبش به تپش افتاد و کاسه‌ی چشمانش از اشک لبریز شد.

آن روز در حالی که به‌شدت اشک می‌ریخت، بازو‌های محمد را میان دست‌هایش گرفت.

ـ نرو محمد! می‌کشنت!

محمد دست او را به گرمی فشرد!

ـ پیروزی نزدیکه! بذر‌ها رو بکار!

چند ساعت بعد سَلمی برسرزنان کنار پیکر بی‌جان محمد نشسته بود؛ با کیسه‌ای آرد غرق به خون در کنار او و گلوله‌ای در سینه‌اش!

علی در حالی که چشم‌های درشت خواب‌آلودش را می‌مالید، از رخت‌خوابش که در گوشه‌ی اتاق سیمانیِ بدون در، پهن شده بود، برخاست؛ موهایش خاک‌آلود و ژولیده و از لباس‌های کهنه و پاره‌اش بوی تند دود و آتش بلند بود. به پذیرایی آمد. زیر چشم‌هایش از فرط گرسنگی سیاه شده بود با این وجود با دیدن گلدان‌ها، لبخند صورتش را پوشاند.

ـ بالأخره بذر‌های پدر را می‌کاری اُمّآه؟

بعد سمت پنجره دوید و به باغچه‌ی ویران و سوخته‌ی وسط حیاط نگاه کرد.

ـ کاش می‌شد یک دل سیر نان و سبزی بخوریم!

نگاهش را به سَلمی سپرد.

ـ یوسف با کیسه‌ی آرد برمی‌گرده، درسته اُمّاه؟

سلمی نگاه مرددش را بین علی، جَنَّه و بذر‌ها چرخاند و با خود اندیشید.

ـ این‌بار هم جنگ باغچه‌مون رو به آتیش بکشه، چیزی برامون باقی نمی‌مونه!

ناگهان فریاد یوسف در حیاط خانه پیچید.

ـ اُمّآه! علی!

سلمی و علی پابرهنه از پله‌های سنگی تکه تکه شده، پایین دویدند و به حیاط رفتند. یوسف با کیسه‌ای آرد بر دوش میان حیاط ایستاده بود. بر صورتش غبار جنگی سخت و بر لبانش لبخند پیروزمندانه‌ی سربازی کهنه‌کار جاخوش کرده بود. سلمی به‌سمتش دوید، در آغوشش گرفت و بوسه‌بارانش کرد. علی بالا و پایین پرید و شادمانه دست‌های کوچکش را به هم کوبید. دور یوسف چرخید و به کیسه‌ی آرد دست کشید.

به یک‌باره غم تمام روز‌های جنگ و قحطی و ویرانه‌ها روی دوش یوسف سنگینی کرد، کیسه‌ی آرد را بر زمین گذاشت، خود را روی آن انداخت و های‌های گریست.

سلمی و علی کنارش نشستند و همراه او اشک شوق ریختند.

از اسکلت خانه‌هایی که به‌تازگی توسط سربازان اسرائیلی در هم کوبیده شده بود، دود سیاه و گرمی به هوا بلند و بر ویرانه‌های قدیمی‌تر خاک سرد مرگ پاشیده شده بود. کوچه پر بود از سنگ و چوب و آهن‌های سوخته و تکه‌تکه شده؛ خیابان‌ها با وسایلی که همه باید در آشپزخانه‌ها، کمد لباس‌ها و دکور‌های خانه‌ها می‌بودند، فرش شده بود! چمن حیاط خانه و سرسبزی باغچه به کلی از بین رفته بود و بر تنها درخت باغچه پرنده‌ای می‌خواند.

دقایقی بعد یوسف مشغول الک کردن آرد‌ها در آشپزخانه‌ی سیمانی‌شان شد. سلمی سنگ‌ریزه‌های جدا شده از آرد را میان مشت خود فشرد. آرد‌ها به رنگ خاک بودند.

ـ مادر فدات بشه یوسف جان! چطور تونستی به دستش بیاری؟

روی دستان یوسف لایه‌ای از سفیدی آرد و غباری از خاک نشسته بود. الک را میان‌شان بی‌حرکت نگه داشت.

ـ محشری بود اُمّآه! اسرائیلی‌ها کیسه‌ها را شکافته و زمین را با آرد فرش کرده بودن! قبل از اینکه از ماشین کمک‌های مردمی تخلیه بشن! فقط برای اینکه به دست ما نرسن! زن و مرد، پیر و جوون و بچه، چنگ می‌انداختن به زمین و برای برداشتن آرد 

از بین خاک، سنگ و آشغال خودشون رو به آب و آتیش می‌زدن! اسرائیلیا دست از سرمون بر نمی‌داشتن، با خنده‌های کثیف‌شون! با تفنگای نجس‌شون! تعدادی از مردم با پوست خشک سیب‌زمینی و علف بیابون به خونه‌هاشون برگشتن! بعضی‌ها هم به ضرب گلوله کشته شدن!

سلمی با بغض و اشک بر سرش بوسه زد.

ـ مادر را ببخش! در این سن کم بار سنگینی را به دوش می‌کشی! خدا بکشد اسرائیل را که ما را از عزت به ذلت کشاند!

کم‌کم عطر نان تازه در خانه پیچید. سلمی نیمی از قرص نان را در کاسه‌ای آب خیساند و تکه‌ای از آن را در دهان جَنَّه گذاشت. سفره انداخت و قرص‌های نان را میانش گذاشت. علی با ولع قرص نانی را برداشت و در آغوش گرفت.

ـ اُمّآه می‌شه این برای خودِ خودم باشه؟ با کسی شریک نمی‌شم، باشه؟!

سلمی با لبخند لقمه‌ای نان در دهانش فرو برد و چشم‌هایش را به نشانه‌ی تأیید روی هم گذاشت. علی که گویی دنیا را به او داده‌اند، هورای بلندی گفت و به‌سمت قاب خالی پنجره دوید. یوسف مثل پدری که از شادی فرزندش به خود ببالد، لقمه‌ی نانی را در دهان گذاشت و دویدن علی را با لبخند تماشا کرد.

نگاه سلمی به لبخند روی لب‌های علی گره نخورده بود و گرما و طعم نان تازه به جانش ننشسته بود که ناگهان صدای ممتد و گوش‌خراش و کرکننده‌ای نگاه همه‌شان را به آسمان دوخت. فرصت فرار نبود. خود را بر زمین انداختند و دستان‌شان را روی سر گذاشتند. سلمی از زیر دستانش با گوشه‌ی چشم لرزان و اشک‌ریز، اطرافش را نگریست. جَنَّه، چون جن‌زده‌ها فریاد می‌کشید. با فرود آمدن موشک، خانه چنان لرزید که گویی آتش‌فشانی در دل زمین بیدار شده است. سلمی سرش را بالا آورد، لایه‌ی غلیظی از غبار صورت و مژه‌هایش را پوشانده بود. در میان نفس‌نفس زدن هایش، به سرفه افتاد. برجی در مقابل قاب خالی خانه در حال فروریختن بود، از پنجره‌هایش صدای خرد شدن شیشه‌ها به گوش می‌رسید. تکه‌پاره‌های تن مردم به آسمان پاشیده و غبار و دود غلیظی روی زمین گسترده و گسترده‌تر می‌شد.

نگاه سَلمی به جایی که علی ایستاده بود، میخکوب شد. یوسف به زحمت از روی زمین برخاست. سلمی با چشم‌هایی که از ترس نزدیک بود از حدقه بیرون بزند به یوسف خیره شد. در حالی که دستان لرزانش توی هوا به این‌سو و آن‌سو پرتاب می‌شد و بر سرش فرود می‌آمد، فریاد زد.

ـ علی؟! علی کجاست یوسف؟!

هر دو به‌سمت قاب خالی پنجره دویدند. موج انفجار علی را به حیاط پرت کرده بود.

باریکه‌های خاک از سقف پایین می‌ریخت، سلمی در حالی که به صورتش چنگ می‌انداخت، از پله‌ها پایین و به‌سمت علی دوید؛ یوسف به‌دنبالش پا تند کرد. سلمی جسم خون‌آلود و بی‌جان علی را در آغوش گرفت. لب‌های خشک و زخمی علی میان صورت گلگونش لبخند بی‌رمقی زد. قرص نان را میان مشت آغشته به خاک و خونش فشرد. سلمی اشک‌ریزان مشت کوچکش را بوسه باران کرد.

اشک و لبخند از گوشه‌ی چشمان علی همراه با خون جاری شد و چشم در چشمان ملتمس سلمی دیده از جهان فرو‌بست. سلمی از جان و دل فریاد زد.

ـ نه! نه! نه! علی جان با من حرف بزن! ترکم نکن! من بدون تو می‌میرم!

جنّه با صدایی بی‌جوهر از میان خانه به گریه افتاد.

ـ گرسنه‌ام اُمّاه!

سَلمی در حالی که خون می‌گریست، به اطراف که دود و غبارش فرو می‌نشست، نگریست. از پشت مه اشک‌هایش، گلدان‌های شکسته و کیسه‌ی بذر که به بیرون از خانه پرت شده بودند، توجه‌ش را جلب کرد. جسم بی‌جان علی را میان دو دست لرزانش گرفت و دیوانه‌وار در حالی که اشک امان از چشمانش گرفته بود، به‌شدت تکانش داد.

ـ بلند شو علی! بلند شو

به صورتش ضربه زد.

ـ باید با هم بذر‌ها رو بکاریم، باید کمکم کنی!

یوسف کنار سلمی نشست، اشک‌ریزان دستانش را میان دستانش گرفت.

ـ آروم باش اُمّاه! رهاش کن!

سلمی با پشت دست بر سینه‌ی یوسف کوبید و او را به عقب پرت کرد. یوسف دهان زخمی‌اش را با گوشه‌ی آستین پاک کرد. از پشت باران اشک‌هایش زیر نور ماه بیرون از حیاط خانه، چیزی توجهش را جلب کرد. برخاست و به‌سمتش رفت. آنجا بخشی از بدنه‌ی موشک با نقش پرچم آمریکا، سقوط کرده بود. ابرو در هم کشید، دندان بر هم سایید و لگدکوبش کرد.

سلمی علی را به آغوشش چسباند، برخاست و به‌سمت کیسه‌ی بذر هجوم برد، به آن چنگ انداخت و خودش را همراه با علی توی باغچه نقش بر زمین کرد. پریشان و ترسان در حالی که سرتاسر لباس بلند گل‌دارش پر از خار و خاشاک شده بود، برخاست؛ علی را از روی خاک باغچه برداشت و صورت خاک‌آلودش را پاک کرد.

ـ مادر رو ببخش عزیزم! الان با هم بذر‌ها رو می‌کاریم.

علیِ بی‌جانِ غرق به خون را به سینه‌اش چسباند. میان خاک باغچه چنگ انداخت، خاک‌ها را کنار زد و بذر‌ها را میانش ریخت. درست زمانی که آخرین بذر‌ها را در دل خاک می‌کاشت موشک دیگری سفیرکشان میان باغچه فرود آمد. صدای محمد در گوش سلمی پیچید.

ـ اسرائیل از روی زمین محو می‌شه! حتی اگه اون روز از ما استخوان‌هایی در خاک باشه و تکه‌های شکسته‌ی گلدان‌ها روی زمین!

قطره‌ای اشک از گوشه‌ی چشم سلمی بر داغی آتش شعله‌ور افتاد و همراه با او جان داد.

یوسف اُمّاه‌اُمّاه‌گویان و مجنون‌وار، با پتو به جان آتش میان باغچه افتاد. سلمی را که گل‌های رنگارنگ لباسش سوخته و تنش سیاه شده بود، همراه با علی میان پتو پوشاند و با شعله‌ی خشمی که در چشمانش جان می‌گرفت، نعره‌زنان به آسمان خیره شد.

ـ خدایاااا

ناگهان شلیک ممتد و بی‌امان و بی‌مهابای موشک‌هایی که به‌سمت اسرائیل می‌رفتند آسمان شب غزه را روشن کردند.

همه‌ی مردم به خیابان‌ها ریختند و جشن شادی به پا کردند.

ـ اسرائیل آتش‌بس را شکست و به ایران حمله کرد!

یوسف مشت مادرش را آرام باز کرد. در میانش مشتی بذر بود! یوسف در میان اشک و لبخند مادرش را بوسه‌باران کرد.

گزارش خطا