وقتی حصار تنهاییم شکسته شد

ماه‌منیر داستانپور

قسمت اول

احساس می‌کنم تمام خونی که در رگ‌هایم جریان دارد‌‌‌؛ با شتاب به مغزم هجوم می‌آورد. حرفهایش بدجوری اعصابم را خرد کرده و عن‌قریب است که مشتم را حواله‌ چانه‌ پهن و بدشکلش کنم‌‌‌‌. بیشتر از دو ساعت آن بیرون و پشت در اتاقش رژه رفته و انتظار کشیده‌ام تا نظرش را درباره‌ فیلم‌نامه‌ام اعلام کند و حالا دارد به بدترین شکل ممکن روی دسترنج تمام روزها و شب‌های یک سال گذشته‌ام عیب می‌گذارد‌‌‌‌. دیگر نمی‌توانم تحملش کنم‌‌‌‌. باید پیش از آنکه از کوره در بروم و حرفی بزنم که پل‌های پشت سرم را برای همیشه خراب کند‌‌‌؛ راهم را کشیده و بروم‌‌‌‌.

بدون اینکه حرف اضافه‌ای بزنم‌‌‌؛ فیلم‌نامه را به کیفم برمی‌گردانم و خودم را عین جسدی که مجبوری تنهایی به دوش کشیده و به قبرستان برسانی از روی صندلی بلند کرده و بیرون می‌برم‌‌‌‌. حتی توان ندارم به خانم منشی که خودش را مثل تابلوی کوبیسم رنگ کرده‌‌‌؛ نگاه‌‌، و از او خداحافظی کنم‌‌‌‌.

غروب خورشید را هیچ‌وقت دوست نداشتم و حالا درست در اوج ناامیدی مجبورم تا رسیدن به خانه و پنهان شدن پشت پرده‌های ضخیم پنجره‌‌، تحملش کنم‌‌‌‌. برخلاف آدم‌های عاقل و جان دوست که همگی از پیاده‌رو عبور می‌کنند‌‌‌؛ من در حاشیه‌ خیابان راه می‌روم و گاهی صدای راننده‌ها را که دوست ندارند به‌خاطر بی‌احتیاطی من متحمل پرداخت دیه‌ سنگین به خانواده‌ام شوند‌‌‌؛ در می‌آورم‌‌‌‌.

نمی‌دانم می‌خواهم تا کی همین طور بی‌هدف قدم بزنم؟ شاید تا زمانی که پاهایم حسابی خسته شوند و یا مثل خیلی وقت‌ها بر اثر فشار کفش چند تاول روی انگشت‌هایم سبز شود و به خون بیوفتد‌‌‌‌. کفش‌هایی که تصمیم داشتم با پیش پرداخت قرارداد همین فیلمنامه‌ با یک جفت نو عوضشان کنم‌‌‌‌. پیش پرداخت! چه وعده‌های سر خرمنی که برای بستن این قرارداد به خودم و خانم صاحب‌خانه که لابد حالا با ذوق‌وشوق منتظر بازگشتم به خانه‌ است‌‌‌؛ نداده بودم! می‌خواستم طبق قرار مبلغ اجاره را بیشتر‌‌، و قبض‌های عقب‌افتاده‌ آب و برق و گاز را پرداخت کنم‌‌‌‌. اما حالا دیگر هیچ پولی دستم را نمی‌گیرد تا به قول‌هایم جامه‌ عمل بپوشانم‌‌‌‌. روی این که از دوستان یا حتی پدرم درخواست پول کنم را هم ندارم‌‌‌‌. روزی که داشتم خانواده‌ام را به مقصد پایتخت ترک می‌کردم‌‌‌؛ عهد کردم هیچ‌وقت‌‌، حتی در بدترین شرایط مالی دستم را جلوی آن‌ها دراز نکنم و حالا نمی‌توانستم زیر قولم بزنم‌‌‌‌. نگاهی به ساعت می‌اندازم و فکری در ذهنم جان می‌گیرد‌‌‌‌. باید آخرین داشته‌هایم را هم تبدیل به پول کنم‌‌‌‌. سخت است ولی باید از ساعت یادگاری پدر و حلقه‌ ازدواجم بگذرم‌‌‌‌. ازدواجی که دیگر حتی امیدی به سر گرفتنش هم ندارم! کاش پدر سارا هیچ‌وقت به دانشجوی یک‌لاقبایی مثل من دختر نمی‌داد و این فکر و خیال اضافی را به تمام مشکلاتم علاوه نمی‌کرد‌‌‌‌.

هوای تهران بیش از حد برای آد‌می ‌مثل من که در نقطه‌ای سرد و کوهستانی به دنیا آمده و بزرگ شده‌‌‌؛ گرم و غیرقابل تحمل است‌‌‌‌. اما درست در این لحظه که باید از شدت عصبانیت بیش از هر زمان دیگری گرمم باشد‌‌‌؛ سرمای استخوان‌سوزی به جانم افتاده و دلم می‌خواهد کنار یک بخاری هیز‌می ‌بنشینم‌‌‌‌.

فکر سارا و چهره‌ معصومش دلم را می‌سوزاند‌‌‌‌. مدت‌هاست که حس می‌کنم باید فاتحه‌ این ازدواج را بخوانم‌‌‌‌. شاید چون دیگر نه خود را برای او مناسب می‌دانم و نه خیال می‌کنم او بتواند با آدم یک‌لاقبایی مثل من که شپش در جیبش سه‌قاپ می‌اندازد‌‌‌؛ زندگی خوب و خوشی داشته باشد‌‌‌‌. حیف آن همه طراوت که زیر سقف با همچون منی به فنا رود‌‌‌‌.

زخم معده دوباره چنگ به جانم می‌اندازد‌‌‌‌. بعد از آن همه استرس و فروخوردن خش‌می‌که نتوانستم بروزش دهم‌‌‌؛ باید هم خودی نشان دهد و حالی‌ام کند دارم در خوردن حرص‌وجوش زیاده‌روی می‌کنم‌‌‌‌. سرم را به اطراف می‌چرخانم شاید یک ساندویچ فروشی پیدا کنم که بتواند از درد معده نجاتم دهد‌‌‌‌. اما به جایش چشمم روی آگهی استخدام فروشگاهی متوقف می‌شود‌‌‌‌. نوشته به یک فروشنده با روابط عمو‌می ‌بالا نیازمندیم‌‌‌‌. منظورش از روابط عمو‌می ‌بالا همان آدم‌هاییست که انقدر حرف می‌زنند تا کالای بی‌کیفیت خودشان را با قیمت گزاف به مشتری غالب کنند‌‌‌‌. یعنی من می‌توانم از آن آدم‌ها باشم؟ شاید اگر بودم الان قرارداد این فیلم‌نامه زیر بغلم بود و با شادی به سمت بانک می‌رفتم تا چک پیش‌پرداخت را نقد کنم‌‌‌‌. اما به هر حال باید شانسم را امتحان کنم‌‌‌‌. درست مثل فوتبالیستی که مقابل دروازه ایستاده و مجبور است آخرین پنالتی تیمش را به هدف بنشاند‌‌‌‌. او می‌داند که ممکن است توپش در دست‌های دروازه‌بان قرار بگیرد اما یک درصد هم احتمال می‌دهد همه‌چیز آن‌طور که او می‌خواهد پیش رفته و تیمش را قهرمان کند‌‌‌‌.

شال تریینی دور گردنم را مرتب می‌کنم و وارد مغازه می‌شوم‌‌‌‌. مرد چاق و کم‌موی پشت پیش‌خوان که صاحب مغازه بودن از سر و رویش می‌ریزد‌‌‌؛ لبخند می‌زند و خوش‌آمد می‌گوید‌‌‌‌. من را با مشتری اشتباه گرفته و وقتی درباره‌ آگهی استخدام فروشنده با او صحبت می‌کنم‌‌‌؛ خوب براندازم می‌کند‌‌‌‌. از نوع نگاهش مشخص است که کمتر کسی را مانند من دیده! مدت‌هاست به‌خاطر رشته و فضایی که در آن تحصیل کرده‌ام به‌اصطلاح هنری می‌پوشم و موهای فِرم بلند را پشت سرم می‌بندم‌‌‌‌. کم‌کم لبخندی گوشه‌ لب آقای صاحب مغازه جان می‌گیرد که به نظر نمی‌آید شکل تمسخر داشته باشد‌‌‌‌. بعد به خان‌می‌که آن سوی فروشگاه و در بخش زنانه مشغول کار است نگاه می‌کند‌‌‌‌.

ـ صوری‌‌، بیا ببین چی پیدا کردم؟ جون تو اصل جنسه!

از لحن کلامش خوشم نمی‌آید ولی جیب خالی یادم داده صبور باشم و زود عصبانی نشوم‌‌‌‌. باید ببینم منظورش دقیقا از گفتن این حرف‌ها چیست‌‌‌‌. صوری خانم که حدس می‌زنم در واقع منصوره باشد‌‌‌؛ جایگاهش را ترک کرده و به سمتم می‌آید‌‌‌‌. به طرز عجیبی براندازم می‌کند‌‌‌‌. از موهای بلند و فِرم گرفته تا چشم‌های آبی که از مادرم به ارث بردم‌‌، اندام لاغرم که دلیل اصلیش کم غذایی و امساکِ از سر بی‌پولیست تا قد بلند و تیپ به‌اصطلاح هنریم را خوب مورد بررسی قرار می‌دهد‌‌‌‌. از نگاه و لبخند خریدارانه‌اش معلوم است که مورد پسند قرار گرفته‌ام‌‌‌‌.

ـ این آقا خودش یه پا مدله ! مطمئنم بیاد تو فروشگاه کلی مشتری جذب می‌کنه‌‌‌‌.

این حرف را یک بار دیگر هم شنیده‌ام‌‌‌‌. از زبان یک کارگردان که می‌گفت: «بهتر است قید نویسندگی را بزنی و بروی دنبال بازیگری! عکست سر در سینما حسابی مخاطب جذب می‌کند‌‌‌‌.» باز خدا را شکر که اگر هیچ ندارم‌‌‌؛ خدا قلکم را خالی خالی نگذاشته تا برای روز مبادا حداقل بتوانم از قیافه‌ام استفاده کنم‌‌‌‌.

بالأخره قرار می‌شود آزمایشی یک هفته در فروشگاهشان کار کنم تا اگر توانستم رضایتشان را جلب کنم‌‌‌؛ آنجا ماندگار شوم‌‌‌‌. آقای صاحب مغازه که نادرخان صدایش می‌کنند‌‌‌؛ می‌خواهد کارم را از همین امروز شروع کنم و من در کمال رضایت‌‌، مشغول به کار می‌شوم‌‌‌‌. قرار شده هر لباسی را که بتوانم به مشتری بفروشم‌‌، درصدی پورسانت بگیرم و در مورد لباسهایی که مدت‌هاست در مغازه مانده و به فروش نرفته‌‌‌؛ این هزینه بیشتر هم می‌شود‌‌‌‌. باید تمام استعدادهای فروخفته‌ام را بیدار کنم‌‌‌‌. خصوصا قدرت بیان که روزهای دانشجویی خیلی به کارم می‌آمد و مدت‌هاست در تنهایی و سرخوردگی خانه‌ سی‌وشش متریم کاملا محو شده!

گشتی بین لباس‌ها می‌زنم تا با معایب و محاسنشان آشنا شوم‌‌‌‌. بعد با فکر به اجاره و قبض‌هایی که پرداختشان به تعویق افتاده‌‌، به درگاه مغازه رفته و با یک ژست سینمایی به چهارچوب شیشه‌ای در تکیه می‌دهم‌‌‌‌. نگاهم روی رهگذران می‌چرخد و حکم ماهیگیری را پیدا می‌کنم که منتظر مانده تا ماهی طعمه‌اش را به دندان بگیرد‌‌‌‌. دو دختر جوان که بعید نیست دبیرستانی باشند‌‌‌؛ با دیدنم بیخ گوش یکدیگر پچ‌پچ می‌کنند و نخودی می‌خندند‌‌‌‌. دیدنشان مرا یاد سارا می‌اندازد‌‌‌‌. یاد آن روزها که خجالت می‌کشید سرش را بالا بیاورد و مرا که تنها پسرعمویش بودم‌‌‌؛ نگاه کند‌‌‌‌. از راهی که کج می‌کنند و به سمت فروشگاه می‌آیند‌‌‌؛ معلوم است که تیر به هدف خورده و همین لبخند کش‌داری به لب نادرخان می‌نشاند‌‌‌‌. بعد هم که آن‌ها با دو تا از همان پیراهن‌هایی که مدت‌هاست روی دستش مانده‌‌، فروشگاه لباس را ترک می‌کنند‌‌‌؛ روی شانه‌ام می‌زند و دست‌مریزاد می‌گوید‌‌‌‌. همین یک معامله باعث می‌شود صوری‌خانم شفاعتم کند که بدون آن یک هفته آزمایشی‌‌، به عنوان فروشنده استخدام شوم‌‌‌‌. تا شب یک‌بند مشغول کارم و پول زیادی را به دخل مغازه روانه می‌کنم‌‌‌‌. دست آخر وقتی به خانه باز می‌گردم انقدر پول دارم که بتوانم یکی از قبض‌هایم را پرداخت کرده و کمی ‌از خجالتم پیش مهین‌خانم‌‌، صاحب‌خانه‌ پیر و مهربانم کم کنم‌‌‌‌.

خسته و گرسنه بی‌آنکه حالی برای غذاخوردن داشته باشم‌‌‌؛ روی تختم دراز می‌کشم که صدایش را می‌شنوم‌‌‌‌. چشم‌هایم را که گرم خواب شده چند بار باز و بسته می‌کنم تا می‌فهمم که خواب نمی‌بینم‌‌‌‌. صورت رنگ پریده‌ و چشمهای بی‌حالش برایم آشناست‌‌‌‌. یکباره به یاد می‌آورمش ! او همان زنیست که امروز اعلامیه‌ی ترحیمش را روی دیوار کنار مغازه خواندم و از اینکه انقدر جوان به زیر خاک رفته‌‌‌؛ تأسف خوردم‌‌‌‌.

«ادامه دارد»