غزل
قسمت دوم
قانون گذاشته بود که همه در مدرسه باید فارسی صحبت کنند، کسی حق ندارد به زبان کشور خودش حرف بزند، حتی در خوابگاه. «شمائله»، «فرحین»، اردو صحبت کرده بودند. گفته بود چون قانونشکنی کردید تمام میزها را خود شما باید بچینید. فرحین کاسه‌های آش را از خانم میرزایی می‌گرفت و روی میزها می‌گذاشت، علیشاه پروین کنار هر ظرف آش، یک بسته از آجیل‌های خانم میرزایی را می‌گذاشت. شمائله پرتقال‌ها را در ظرف گذاشت و فرحین زهرا شیرینی‌ها را در دیس چید و همراه با سینی ساندویج الویه‌ای که خانم میرزایی درست کرده بود، روی میز می‌گذاشت.
وقتی شوق و ذوق بچه ها را دید به دلش افتاد خودش هم به آن‌ها بگوید که در این روز برای او و غزلش دعا کنند و همه برایش دعا کردند. صوفیا را دید روی آخرین پله طبقه بالا نشسته و از روی دفتر خاطراتش جمله‌هایی را به فارسی می‌خواند. صدایش کرد «صوفیا». صوفیا از جایش بلند شد. دو دستش را به ادای احترام جلو صورتش گرفت، پرسید: «برای سخنرانی تو جشن آماده‌ای دیگه؟» صوفیا با لبخندی، بریده بریده گفت: «بله خانم! یک دکلمه هم نوشتم و می‌خواهم بعد از اینکه اتفاق زندگیم را گفتم، آن را در جشن بخوانم» صوفیا باز دو دستش را به هم چسباند نیم‌خیز شد و با لبخند خجالت‌آمیزی گفت: «و برای شما هم دعا می‌کنم» فهمید وقتی به بچه‌ها التماس دعا می‌گفته صوفیا صدایش را شنیده، لبخندی به صورت صوفیا زد و گفت: «ممنونم عزیزم» و بعد رو به میرزایی که کنارش ایستاده بود گفت: «میرزایی خدایی از تدریست راضیم با اینکه یه ذره خرده شیشه داری، ولی توی تدریست خیلی خوب عمل کردی. تایلند ملیت سخت زبانه، ولی بچه‌ها کلاست خوب فارسی صحبت می‌کنن» خنده میرزایی بلند شد و گفت: «اول می‌زنی، بعد ناز می‌کنی»
به خانم آشتیانی گفت گل‌سر و تل‌ها را کادو کند و خانم آشتیانی یک گل سر را برداشت و گفت: «اینو نگهدار یادگاری برای غزل» اسم غزل را که می‌شنید ناخودآگاه لبخند می‌زد و تمام وجودش پُر می‌شد از هیجان.
سر ساعت یازده بود که اساتید کلاس‌ها را تعطیل کردند و بچه‌ها از همان طبقه بالا وقتی تزئین سالن پایین را دیدند با جیغ و خنده، پله‌ها را بدو بدو پایین آمدند. میرزایی یک مولودی عیدغدیر دانلود کرد. موبایلش را کنار میکروفن برد. صدای جیغ و خنده بچه‌ها و یاعلی فضای مدرسه را پر کرد. از اینکه توانسته بود برای بچه‌ها جشن بگیرد خوشحال بود.
صدای آژیر آمبولانس را که شنید ذهنش از خاطرات مدرسه کَنده شد، به خودش آمد، هیچ ماشینی در جاده رفت و آمد نمی‌کرد. آمبولانس کنار ال‌نود آن‌ها ایستاد. هر دو سرنشین پیاده شدند، یکی که قد بلندتری داشت، سمت دویست و شش رفت و آن یکی با جعبه کمک‌های اولیه پیش احسان آمد و پرسید: «می‌تونی پیاده شی؟» احسان پای چپش را از ماشین بیرون گذاشت و نیم‌خیز شد.
مرد بلند قد مشغول صحبت با موبایل بود، احسان روی برانکارد خوابید. تلفن مرد بلند قد که تمام شد، سمت آن‌ها آمد از او پرسید: «خانم شما جاییتون درد نمی‌کنه؟» نسرین خجالت کشید جواب سؤالش را بدهد، احسان با صدای بریده‌ای گفت: «خانمم بارداره» راننده آمبولانس از او پرسید: «شما می‌تونید بشینید روی صندلی کنار همسرتون» درد پهلو و شکمش نفسش را به شماره انداخته بود، دوباره خجالت کشید بگوید نمی‌توانم بنشینم، سرش را به علامت تأیید تکان داد، راننده آمبولانس کمک کرد سوار شود.
وحشت تمام وجودش را گرفت، بعد از نُه سال چشم انتظاری و دکتر دوا کردن، با یک تصادف همه آرزوهایش انگار بر باد رفته بود، فشارِ بغض، گلویش را درد آورد، باز زیر لب گفت: «می‌خوام راضی بشم به رضای خدا ولی نمی‌تونم...» صورتش از اشک خیس شده بود، دیگر چهره احسان را درهم می‌دید، از آینده مبهمی که در انتظارش بود می‌ترسید. حرکت کودکش را دیگر احساس نمی‌کرد، حسی با تمام قوا در وجودش فریاد می‌زد:«غزلت مٌرده»
تمام طول مسیر تا بیمارستان، بی‌صدا اشک ریخت، آمبولانس جلوی در اورژانس ایستاد. قبل از اینکه از آمبولانس پیاده شود، راننده یک پرستار خانم را صدا زد، دختر جوان با یک برانکارد جلوی در سالن ایستاده بود، گفت: «اول بشین روی تخت بعد پاهاتو دراز کن و بخواب چیزی نیست نگران نباش» سالن اورژانس خلوت بود، فقط احسان و او، مریض‌هایش بودند، پرستار بخش از پشت پیش‌خوان بیرون آمد، کنار تختش رفت و گفت: «ما اینجا سونوگرافی نداریم دکتر زنانمون هم رفته اراک و قطعا با این برف الان نمی‌تونه بیاد اینجا، باید با آمبولانس یا برید قم یا اراک. اونجا یه سونوگرافی بدی تا مطمئن شیم ضربه تصادف به بچه آسیبی نرسونده» بعد کنار تخت احسان رفت و گفت: «شما هم چون به سر و گردنتون ضربه خورده حتما باید عکس بندازید، الان همکارم میاد آمادتون می‌کنه که برید رادیولوژی.»
ذهنش از فضای اورژانس کَنده شد و به روزی رفت که برای اولین بار وارد این شهر و مدرسه شده بود. به احسان گفت: «این شهر چقدر دلگیر و کوچیکه من اینجا طاقت نمیارم» وقتی وارد کلاس شده بود، احساس غربت کرده بود. شاگردانش از چند ملیت بودند، نیجریه، پاکستان، هند، تایلند و چین. زُوِیرا همیشه صندلی انتهای کلاس تنها می‌نشست و هیچ‌وقت حرفی نمی‌زد، دقت کرده بود تا علتش را بفهمد. وقتی در جلسه ملیت‌شناسی، خانم آشتیانی گفته بود بچه‌های آفریقا به‌خاطر رنگ پوست و بویِ بدنشان خجالتی و گوشه‌گیر هستند، صندلیش را به انتهای کلاس برد و کنار زُوِیرا می‌نشست و از همانجا از روی کتاب او درس را می‌خواند و به بچه‌ها می‌گفت تکرار کنند.
وقتی فهمیده بود بچه‌ها دیر از خواب بیدار می‌شوند و وقت ندارند در خوابگاه صبحانه بخورند، لقمه‌های نان پنیر درست می‌کرد، با یک فلاکس چای و 15 تا لیوان یک بار مصرف و ما بین تدریس، وقتی خستگی و بی‌حوصله‌گی را در چهره بچه‌ها می‌دید، ده دقیقه استراحت می‌داد و می‌گفت:«الان وقت صبحونه‌اس»
هر روز که به کلاس می‌رفت، قبل از شروع درس بین صندلی‌ها راه می‌رفت و می‌گفت: «بچه‌ها یادتون باشه شما برای نشر دین اسلام از کشور خودتون مهاجرت کردید و اومدید اینجا، دارید با خدا معامله می‌کنید طرف حساب شما خداست پس خوب درس بخونید» این حرف‌ها را احسان به او گفته بود و دلش را قرص کرده بود که بداند آمدنش به این شهر بی‌حکمت نبوده. صدای پرستار او را از افکارش بیرون کشید: «همسرتون رو بردیم رادیولوژی خدا رو شکر آسیب جدی‌ای به گردن و سرشون وارد نشده، یکم فقط کوفته‌گیه، آمبولانس هم جلوی در آمادست که شما رو ببره قم برای سونو»
باز چشمانش سوخت و قطرات اشک روی گونه‌اش روان شد زیر لب گفت: «خدایا نمی‌دونم حکمتت چیه؟ این خوشحالی رو ازم نگیر» یاد وقتی افتاد که برای خوشحال کردن دل بچه‌ها با میرزایی قرار می‌گذاشتند، عصرها بعد از تعطیلی مدرسه به خوابگاه بروند. بچه‌ها از دیدن آن‌ها چقدر خوشحال می‌شدند.
دلش هوای مدرسه و بچه‌ها را کرد. انگار مرحمی بر دردهایش بودند، شبی که شمائله به او زنگ زد و خواهش کرد همان لحظه به خوابگاه بیایید و او وقتی دیده بود احسان خواب است، روی یک برگه نوشت: «احسان جان بچه‌ها از خوابگاه زنگ زدن نمی‌دونم چی شده، گفتن من برم. رفتم خوابگاه نگران نباش» برگه را به در اتاق خواب زد و سوئیچ را برداشت، بلوار دانشگاه را تا انتها رفت. همینکه جلوی خوابگاه ترمز کرد، شمائله از پشت پنجره اتاقش او را صدا کرد. وقتی آیفن نگهبانی را زد، حراست شیفت با تعجب پرسید: «این وقت شب شما اینجا چکار دارید.» به اتاق شمائله رفت دید بچه‌های هند و پاکستان دور تخت صوفیا جمع شده‌اند و چشمان صوفیا از گریه قرمز شده. کنار تخت صوفیا نشست و قبل از اینکه او حرفی بزند علت ناراحتیش را فهمید، سر صوفیا را به سینه چسباند و گفت: «عزیزم می‌دونم دلت برای خوانوادت تنگ شده، ولی اینم بدون که تو برای خدا خیلی عزیزی که الان اینجایی» و صوفیا مثل بچه‌ای که در آغوش مادر آرام بگیرد، ساکت شده بود. بچه‌ها برایش شام آورده بودند، با اینکه سیر بود اما دلش نیامد دلشان را بشکند، دو سه لقمه خورد.
زُوِیرا را بیرون سالن دید. صدایش کرد که به اتاق بیایید و کنار آن‌ها بنشیند، زُوِیرا با لبخندی از سر خجالت وارد شد، کنار خودش برای زویرا جا باز کرد. آن شب وقتی احسان از خواب بیدار شد، به موبایلش زنگ زد و گفت: «دیگه دیر وقته نیا همون جا خوابگاه بمون پیش بچه‌ها صبح بعد نماز بیا» صدای جیغ و هورای بچه‌ها خوابگاه را پُر کرد. همان شب به بچه‌ها وعده داد عید غدیر در مدرسه جشن می‌گیرد و برایشان آش می‌پزد. آن شب تا صبح با بچه‌ها نشستند پای صحبت‌های صوفیا و ماجراهای زندگیش را گوش دادند. وقتی صوفیا آیه تطهیر را خواند بغضی در گلویش نشست، سکوت کرد. یک روز که صوفیا را تنها در اتاقش دید پرسید: «چرا اون‌شب گریه کردی؟صوفیا لبخندی زد» و گفت: «خانواده من همه بودا هستند و شیعه نشدند اما من دلم برایشان تنگ می‌شود» از صوفیا پرسیده بود: «چی شد که شیعه شدی؟» و صوفیا در جواب گفته بود:«من خیلی اتفاقی در کتابخانه دانشگاه در کتابی این سخن جرج جرداق مسیحی را خواندم که گفته بود ای روزگار کاش بار دیگر به جهان ما یک علی می‌دادی همین جمله باعث شد من درباره علی‌علیه‌السلام تحقیق کنم و با کتاب آن حضرت آشنا شوم.» نسرین همین طور نگاه می‌کرد، صوفیا ادامه داد: «من یک پسرعمو داشتم که وهابی بود، وقتی فهمید من شیعه شدم قصد جانم را کرد و من مجبور شدم در خانه همسرم یک سال بمانم و بیرون نیاییم بعد از یکسال من و همسرم به ایران آمدیم.» نسرین همچنان محو صحبت‌های صوفیا بود، اشک در چشمان صوفیا جمع شد، ادامه داد: «من در این یک سال حتی نتوانستم خانواده‌ام را ببینم، یک خواهر دو قلو داشتم مرگ او برایم خیلی سخت تمام شد.»
گاهی آژیر آمبولانس بلند می‌شد و او را از خاطرات گذشته جدا می‌کرد و به حال می‌آورد. نذر کرد اگر غزلش سالم باشد او هم هر روز کتاب علی‌علیه‌السلام را بخواند، هر روز قرآن بخواند، هر سال عید غدیر برای بچه‌های مدرسه آش بپزد و جشن بگیرد.
درد پهلو و شکمش بیشتر شده بود. احسان کنار تختش نشسته بود، به گردنش یک آتل بود و روی پیشانیش یک ورم گُنده که نصفش زیر موهایش پنهان شده بود. دوباره فکرش رفت پیش بچه‌های مدرسه. وقتی به میرزایی گفت قصد دارد برای بچه‌ها جشن غدیر بگیرد، میرزایی پیشنهاد داده بود صوفیا سخنران جلسه شود و ماجرای شیعه شدنش را برای بچه‌ها بگوید.
چهره صوفیا جلوی چشمانش آمد وقتی شعر علی ای همای رحمت را خواند صدای بغض‌گرفته‌اش در سالن نماز خانه پیچید وگفت: «من صوفیا هستم دین من بودا بود، اما علی‌علیه‌السلام من را از جهلم نجات داد و شیعه شدم.» صوفیا گریه می‌کرد و دفترش را جلوی صورتش می‌گرفت. با گریه‌های او همه متأثر می‌شدند و اشک گوشه چشمانشان می‌نشست. صوفیا ادامه داد: «در آیین من هرکس شیعه شود خونش را باید بریزند.» شانه‌های صوفیا به شدت تکان می‌خورد، دستانش را جلوی صورتش گرفت و گفت: «من یک خواهر دو قلو داشتم، او باردار بود. ما با هم درباره دین اسلام تحقیق کردیم و هر دو با هم شیعه شدیم. او زن پسر عمویم بود.» تصور خاطرات تلخ گذشته برای صوفیا خیلی دردناک بود، صورتش از گریه خیس شده بود. سعی کرد بر گریه‌اش غلبه کند، گفت: «پسر عموی من وهابی بود، وقتی متوجه شد خواهرم شیعه شده او را کُشت. اما من و خواهرم جانمان فدای علی» همین یک جمله باعث شد بغض بچه‌ها بشکند و صدای گریه‌هایشان سالن مدرسه را پر کرد. صوفیا لحظه‌ای سکوت کرد و آرام آرام اشک ریخت. میکروفن را جلوی صورتش برد و گفت: «جان من و خانواده‌ام به فدای علی‌علیه‌السلام، اما من یک آرزو دارم اینکه به زیارت حرم علی‌علیه‌السلام بروم...» دیگر گریه امانش نداد، میکروفن را روی میز گذاشت و رفت کنار دیوار نشست، سرش را بین زانوهایش گذاشت، شانه‌هایش به شدت تکان می‌خوردند.
صورت نسرین از گریه قرمز شده بود، به شمائله گفت: «برو برای صوفیا یک لیوان آب بیار.» بعد سرش را سمت زویرا چرخاند که گوشه شال بنفش را به چشمانش می‌کشد، کنارش نشست و پرسید:«زویرا متوجه می‌شی صوفیا چی میگه؟» و زویرا با حرکت سرش به عقب گفت «نه» و او با تعجب پرسید: «پس چرا گریه می‌کنی؟» و زویرا باز بغض کرد و این‌بار گریه‌اش با لبخندی همراه شد. شانه‌هایش را بالا انداخت که یعنی نمی‌دانم چرا گریه می‌کنم. او هم بغض کرد و از جایش بلند شد، به سمت در خروجی رفت و زیر گوش میرزایی که به درگاه در تکیه داده بود و محو تماشای صوفیا بود گفت: «زویرا رو نگاه کن اون فارسی خوب بلد نیست. تویِ موبایلش یه برنامه نصب کرده هرچی سر کلاس میگم متوجه نمیشه رو به زبون فرانسه سرچ می‌زنه، ولی الان نگاش کن ابهت حضرت علی...» و گریه اجازه نداد ادامه حرفش را بزند، بدون اینکه منتظر عکس‌العمل میرزایی باشد از نماز خانه بیرون رفت.
یادآوری این خاطرات باعث می‌شد گریه‌هایش بیشتر شود و زیر لب حرف بزند و ناامیدی درونش را به زبان بیاورد، آمبولانس از روی دست‌اندازی رد شد، درد کمرش شدت گرفت، تمام طول مسیر نگاه احسان به صورتش دوخته شده بود، انگار هیچ کدام نمی‌خواستند قبول کنند اتقاق ناگواری پیش رو دارند.
وقتی آمبولانس توقف کرد احسان گفت:«رسیدیم قم نسرین! توکلت بخدا باشه» و بعد از شیشه‌های بخار گرفته آمبولانس سعی کرد فضایی را پیدا کند که بفهمد به کدام بیمارستان آمده‌اند. موقع بیرون آمدن از آمبولانس، سوز سردی بر صورتش نشست، همه محوطه بیمارستان یک دست سفید بود و درختان چنار کنار دیوار زیر پوشش برف قایم شده بودند.
وقتی دکتر نگاهش به صفحه مانیتور دوخته شد گفت: «همین الان باید بری اتاق عمل. خدا خیلی بهت رحم کرده پسرت حالش خوبه اما بند ناف دور گردن دخترت پیچیده. اگه فقط یک ساعت دیگه دیرتر میومدی معلوم نبود چه اتفاقی برای خودت و بچه‌ها بیافته تا الانشم معجزه بوده که زنده موندن تو باید دو روز قبل میومدی بیمارستان نه الان!» چیزی را که شنیده بود باز تکرار کرد، خواست نیم‌خیز شود درد امانش نداد، با بغض و گریه و خنده گفت: «دو قلواَن؟ دختر و پسر؟» چهره دکتر خودش جلوی چشمانش آمد، تازه متوجه سوپرایز دکترش شده بود. هر جلسه که معاینه می‌کرد و او صدای قلب بچه را می‌شنید، می‌‌پرسید: «چرا صدای قلبش یه جوریه؟» و دکتر لبخند معنی‌داری می‌زد و می‌گفت: «خب تو که نمی‌ذاری ما درباره بچه‌ات حرفی بزنیم هی میگی می‌خوام سوپرایز شم، پس بزار روز زایمانت حسابی سوپرایز شی.»
یاد روزی افتاد که برای اولین بار «علی‌فاطمه» را در آموزش دید، تازه از کشمیر آمده بود. وقتی اسمش را در کارتکسش دید با تعجب پرسید: «علی‌فاطمه؟» و علی‌فاطمه متوجه منظورش او شد و به زبان هندی شروع کرد به توضیح دادن اسمش و او شمائله را صدا زد که حرف‌های او را ترجمه کند، اشک در چشمان شمائله دوید و گفت: «خانم چون علی‌فاطمه در شب ولادت حضرت علی دنیا آمده و اطبا از زنده ماندن او ناامید شده، مادرش از حضرت می‌خواهد که او زنده مانَد و اسمش را «علی فاطمه» می‌گذارد.» باز چهره صوفیا جلویش تداعی شد: «فاطمه بنت أسد در حالی که باردار بود خانه خدا را طواف می‌کرد، درد زایمان او را فراگرفت در خانه کعبه به روی او باز شد، پس داخل خانه کعبه شد و فرزندش را به دنیا آورد.»
لبخندی بر لبش نشست قبل از اینکه موبایلش را تحویل پرستار دهد، شماره صوفیا را گرفت. دومین بوق صوفیا جواب داد. سلام نکرده با بغض و خنده گفت: «صوفیا جان عیدیت رو از حضرت علی گرفتی می‌خوام خودت و شوهرت رو مهمون کنم برید زیارت امام علی» دیگر نتوانست حرفی بزند، گوشی را به سینه‌اش چسباند و شروع کرد به گریه کردن. خواست به اتاق عمل برود، احسان را در سالن دید، دست پرستار را فشار داد، پرستار لبخندی زد و ایستاد، احسان چند دقیقه‌ای کنار تختش آمد و نسرین فقط لبخند زد و گریه کرد، نتوانست حرفی بزند، پرستار به کمکش آمد و گفت: «ظاهرا نمی‌دونستید بچه‌هاتون دو قلو هستن. یه پسر، یه دختر» نگاه ناباور احسان به صورتش دوخته شد. تنها حرفی که نسرین توانست بزند این بود: «علی و فاطمه»
پایان