
معصومه تاوان
تنها آمدم با یک ساک پر از سوغاتی. لواشک برای آرشام، کشمش برای آروین، تخمه بو داده برای کاظم آقا و هل و میخک آسیاب شده برای طیبه خانم و چه و چه و چه. همه را مادر جا داده توی کیفم و به زحمت زیپش را کشیده.
ـ خوب نیست دست خالی بری، به اندازه کافی مزاحمشان هستی.
طیبه خانم دختر دایی حمیدرضا زن خوب و مهربانی است اما باز هم هر بار که میخواهم از شهرستان بیایم و مهمانشان بشوم دست و دلم میلرزد. توی تهران خانهها کوچک است، نمیشود زیاد راحت بود. آن هم خانه طیبه که فقط یک اتاق اضافه دارد که تا سقف با وسایل پر شده.
آرشام و آروین شیطان هستند و مدام در حال شیطنت. جیغ میزنند، میدوند، دعوا میکنند. طیبه اعصابش نمیکشد و حسابی از خجالتشان در میآید. اخم و تخم میکند و دست آخر مینشیند به گریه کردن. به من ربطی ندارد اما من حس میکنم اگر نباشم همه چیز جور بهتری میشود. وقتی جایی بیشتر از چند روز مهمانی فکر میکنی تمام اتفاقات آنجا به تو مربوط است و یک طرفش برمیگردد به تو.
***
نشستهام توی صف سونوگرافی. سالن هوای دم کرده و گرفتهای دارد. هرکس تسبیح و قرآنی دستش گرفته و مشغول است. زنها میروند و میآیند. با دلهره، بااسترس، نا امید و پر امید، گوش به زنگ و منتظر. بعضیها کم سن و سالتر هستند و بعضی نه. تمام نگاهها به اتاق روبرو است.
ـ تو رو خدا شما که اینجا بودی نشنیدی بگن زکیه بختیاری؟
سرم را بلند میکنم و زن را نگاه میکنم. سراسیمه و وحشتزده است با ساک و مشمایی توی دست.
ـ نه من نشنیدم.
ـ اوفففف گرفتار شدیم به خدا.
و مینشیند و ساک و لوازمش را هل میدهد زیر صندلی.
ـ شوهرم یکم سر به هواست. میترسم اینا رو یک جا جا بزاره و فکرش نره کجا گذاشته. هر کجا میرم با خودم میبرم. تهرانی هستی؟ خوشا به حال تهرانیها به خدا خانم جان. البته خدا اینجور جاها را قسمت دشمن هم نکند ولی تهرانیها لااقل خیالشان راحت است که یک جایی، مسکنی، سرپناهی دارند آخر روز برند تویش بخوابند و دوباره صبح علیالطلوع بیان. شوهرم رفته برای اجاره اتاق ولی خانم جان گرونه، گرون. چه خبره مگه؟! نیومدیم بخریم که آمدیم دو هفته اجاره کنیم فقط. نگفتی تهرانی هستی؟
نگاهم را به چشمهای ریز نافذش میدوزم و با خجالتی شهرستانی و مهمانوار میگویم:
ـ نه از شهرستان میآیم. مهمان هستم خانه اقوام.
ـ خب خانم جان باز تو هم وضعت از ما بهتر است. لااقل یکی هست خسته رفتی کاسهای آب بدهد دستت. به خدا. چرا میخندی؟
بند و بساط و ساکش را یکبار دیگر هل میدهد زیر صندلی. بلندگو دوباره صدا میزند. هیجانزده بلند میشود.
ـ منو گفت خانم جان نه؟ گفت زکیه بختیاری ها؟
ـ نه، نه.
ـ آخخخخخ. همش فکر میکنم اسمم را صدا میزنند نمیفهمم. پاهام توی این کفشها پخت. اگر شهر خودمان دکتر درست و حسابی داشت آواره نمیشدیم.
دستش را برد توی جیبش و مشتی گردو بیرون آورد.
ـ بفرما خانم جان، قوت دارد. مادرم گذاشته، بنده خدا چشم به راه بچه من است من هم که...
سرش را میاندازد پایین و بغض میکند. سنگینی غمش توی صورتش بالبال میزند و دور لپها و لبها و چشمهایش مینشیند.
دوباره بلند صدا میزنند.
ـ من را صدا زدند نه؟ اینبار دیگه من بودم ها؟
ـبله، بله. موفق باشید.
ـ برای شما هم خدا بسازد خانم، الهی آمین. تو را خدا حواستان به اینها باشد.
و به صندلی و ساکش اشاره میکند. سرم را تکان میدهم و خیالش را راحت میکنم.
سراسیمه و با عجله کفشهایش را پوشیده نپوشیده میدود سمت اتاق سونوگرافی. صدای حرف زدنش از داخل میآید. دارد برای دکتر داروهایی را که استفاده کرده شرح میدهد.
***
ساعت سه بعدازظهر است. حالم حسابی گرفته است. زیر پاهایم میسوزد. گرسنهام و خسته. دلم میخواهد یک جا پیدا کنم و فقط دراز بکشم. از شیشه اتاق انتظار زنی را میبینم که وسط حیاط بیمارستان نشسته. چادرش دور و برش پخش شده. شانههایش میلرزد. دلم میگیرد. شوهرش بالای سرش ایستاده و وادارش میکند بلند شود. زیر بغلهایش را میگیرد. ناامیدی از تمام هیکل چهار شانهاش میریزد. پاکشان و غمزده بلند میشود و میرود روی نیمکت مینشیند. بغضش به یکباره میشکند. صدایش تمام محیط بیمارستان را پر میکند. همه نگاهها میچرخد سمتش. نینی اشک توی چشمهایم مینشیند. گلویم باد میکند و بالا میآید. بر میگردم پشت به شیشه. اتاق دکترم ته سالن است چشم میدوزم به آنجا.
اینجا همه شبیه هم هستیم. فقط یک آرزو داریم و خودمان هم از آن خبر داریم. همه میدانیم توی دل زن و مردی که کنارمان نشسته چه میگذرد. دلش میخواهد دست پر از این بیمارستان بیرون برود. دلش میخواهد به همه آنهایی که چشم به راهند خبر خوب بدهد.
ـ چند ساله عروسی کردی؟
آشناترین سؤالی که در مرکز ناباروری بین زنها رد و بدل میشود، همین است.
ـ 2سال... 12 سال...3 سال.
حمیدرضا همسایه دیوار به دیوارمان بود. هر روز که صبح که میرفت سرکار یک گل پرت میکرد توی حیاط خانهمان. هیچکس نمیدانست این گلها را چه کسی میاندازد الا من. من میدانستم. حرف دلش را از توی چشمهایش میخواندم وقتی که به من نگاه میکرد. ازدواج که کردیم همه از ما زود بچه میخواستند. حمیدرضا بچه اول بود و دیدن بچهاش برای پدر و مادرش همه چیز بود. ولی نشد... یک سال، دو سال، سه سال. اما نشد و نشد تا رسید به 8 سال. ولی حمیدرضا اجازه نداد هیچکس به رویم بیاورد غصه خوردم، گریه کردم، بدخلقی کردم، پابهپایم آمد و شانه به شانهام غصه خورد و دم نزد.
ـ من که دیگر هیچ امیدی ندارم. شوهرم بیشتر از همه سرکوفتم میزند.
ـ من حالا شوهرم حرفی ندارد، دور و بریها خون به جگرم کردند. چپ و راست میپرسند خبری نشد؟ کاش یکی بود بود بهشان میفهماند این سؤالشان چقدر آدم را اذیت میکند، چقدر غصهدار میکند. به خدا بعضی وقتها کم میآورم.
***
-خوبه سونوگرافیت خیلی خوب بوده. داروهات رو سر موقع استفاده میکنی؟
ـ بله فقط انگار به این داروها حساسیت دارم تمام صورتم ریخته بیرون.
ـ هوم. اشکال ندارد زیاد اهمیت نده، درست میشود. فقط سر موقع استفاده کن. هر ساعتی که روش زده نه یک ساعت آنطرفتر نه اینطرفتر در غیر این صورت تمام زحمتها هدر میرود.
ناخود آگاه استرس میگیرم دست و پایم میلرزد. از بیرون صدای گریه ی زنی میاید صورتم میرود توی هم حتما دوباره جواب آزمایش یک نفردیگر هم منفی شده اینجا همه مثل یک خانواده ایم غم و غصه ی هم را میخوریم.
**
-ههههه. خاله به خودت آمپول میزنی؟
-آره میبینید؟ اگر این دفعه شلوغ کاری کنید میدم خاله یکی از همین آمپول هاش رو توی دست و پای شما فرو کنه.
دیگر شلوغ کاری نمیکنند با تعجب و وحشت من را نگاه میکنند خیلی حرف نمیزنند تا میخواهند کاری بکنند یاد حرف مادرشان میافتند و بی صدا مینشینند یک گوشه. معذبم. میترسم استرس دارم. هر شب یک امپول تا دو هفته شب ها قبل خواب همیشه فکر میکنمبه مادر چشم به راهم به حمید رضای مهربانم که هر بار که زنگ میزند میسپارد زیاد خودم را خسته نکنم غصه نخورم چون برای او اصلا مهم نیست که ما بچه نداریم به طوبی خانم که اینطور راحت خانه و زندگی اش را در اختیار من گذاشته اگر جواب آزمایشم منفی باشد چطور باید توی چشم هایش نگاه کنم. و با همین فکرها به خواب میروم توی خواب حکیدرضا را میبینم دکترم کاظم آقا را و بچه ها را و خودم که دنبال بچه ام میگردم گم شده و پیدایش نمیکنم تمام این سال ها من دنبال بچه ام میگردم گمش کرده ام پیدایش نمیکنم.
**
زیر شکمم درد میکند کمرم تیر میکشد و زنم اضافه شده.داروها بدجور بهمم ریخته اند چپ و راست دلم میخواهد گریه کنم ولی دوست ندارم طوبی خانم ببیند خجالت میکشم پناه میبرم به حمام توالت و خودم را خالی میکنم. حمید رضا را خودم خواستم که نیاید. بیاید چکار نیازی نیست که باشد خودم هم اینجا اضافه هستم. از حمید رضا هم خجالت میکشم احساس میکنم باری روی دوشش شده ام برایش زحمت درست کرده ام اصلا همه ی این اوضاع تقصیر من است تقصیر من است که بچه نداریم تقصیر من است که طوبی برای راحتی من مدام با بچه ها دعوا میکند تقصیر من است که صاحب خانه کرایه خانه ی شان را بیشتر کرده اصلا همه چیز تقصیر من است. کم اورده ام دیگر. نمیدانم که باید چطور خودم را آرام کنم ای وی اف لعنتی داروهای لعنتی. دلم یک خواب راحت میخواهد بدون کابوس یک روز آرامش میخواهد یک روز بدون دلهره ی ویزیت نوبت مطب سونوگرافی جواب آزمایش. هیچ کس نمیداند توی دلم چه میگذرد انگار به تمام دنیا بدهکارم از همه رو میگیرم احساس میکنم هیچ چیز خوشحالم نمیکند.
**
-این دارویی که برات نوشتم یکم کمیابه سعی کن پیداش کنی شاید هم کمیگرون باشه اما برات خوبه بهت کمک میکنه که انشالله جواب بگیری.
یک....دو...سه....هفت. هفتمین داروخانه است که رفته ام دارو نیست انگار آب شده و رفته زیر زمین گلویم از شدت بغض درد میکند شانه هایم میلرزند لب هایم تکان میخورند و میخواهم همین جا بزنم زیر گریه خودم را خالی کنم و تمام برگردم شهرمان برگردم خانه بخوابم روی تختم خیاطی کنم شعر بخوانم و اصلا انگار هیچ اتفاقی نیفتاده.
-شانس آوردین خانم همین یک دونه برامون مونده.
نفس عمیقی میکشم تمام دردهای پا و کمر و قلبم را میپاشم بیرون.
فقط قیمتش یکم گرونه ایرادی نداره؟
برق شادی از چشم هایم میپرد چشم های نگران متصدی داروخانه دو دو میزند خیره شده به من و چشم های پرسش گرم.
-یک و هشتصد هر دونه ی آمپول. دو تاست که میشه...
وانگار که بخواهد من را و خودش را راضی کند و قیمت بالای دارو را یک طوری توجیه کند میگوید:
-ولی تاثیر خیلی خوبی داره و همه...
آهسته و زیر زبانی میگویم:
-برام نگهش دارید بر میگردم.
و میروم بیرون دوست ندارم به حمید رضا زنگ بزنم خجالت میکشم از این همه خرج و مخارج نمیدانم باید چه کنم مینشینم رو به روی درب داروخانه روی نیمکت و زل میزنم به قفسه ها به جایی که پسر جوان دارو را گذاشت. دست میگذارم روی سینه ام و تپیدن قلبم را گوش میدهم و ..
اولین هدیه ای که از حمید رضا گرفتم گردنبند طلایی بود به شکل گل عاشقش شدم ظریف بود و قشنگ ...لب هایم را بهم فشار دادم و بلند شدم چند خیابان آن طرف تر طلا فروشی دیده بودم.
**
هیچ کس به اندازه ی من و آنهایی که توی مرکز ناباروی منتظر تولد یک بچه هستند درک نمیکند که به وجود آمدن یک نوزاد چقدر شبیه معجزه است ماهایی که به اندازه ی موهای سرمان دکتر رفته ایم دارو خورده ایم ناامید شده ایم اشک ریخته ایم میدانیم معجزه یعنی بچه ای که از یک لخته ی خون تشکیل میشود قلب پیدا میکند مثل ما نفس میکشد چروک های روی انگشت هایش ناخن هایش و تارهای مژه هایش.
تمام بازویم میسوزد روی شکمم پر از جای آمپول است دو روز دیگر میروم برای عمل آی وی اف و بعدش انتقال جنین و بعدش هم یک انتظار دو هفته ای که به اندازه ی یک قرن میگذرد با هر دل درد و سر درد و پا دردی دنیا با تمام بزرگی اش روی سرت خراب میشود که یعنی همه چیز تمام شد خراب شد همه چیز بهم ریخت آن همه تلاش آن همه دعا نذر نیاز. آن همه خستگی.
حمیدرضا آمده، آمده که کنارم باشد پا به پایم. چقدر لاغر شده زیر چشمهایش گود افتاده و گوشت گونه هایش انگار که ریخته باشد دلم برایش چقدر تنگ شده بود چشمم که به او میافتد بغضم میترکد تمام خستگی هایم انگار یادم میآید تمام دردها خجالت ها و کم آوردن ها.
نمیدانم اگر تمام این سال ها او نبود چطور سر میکردم او با بی تفاوتی هایش با حرف هایش با اینکه میدانستم دلش برای بچه و خنده هایش غنج میرود اما یکبار به رویم نیاورد تا مبادا غصه بخورم چقدر اگر او نبود همه چیز سخت میشد حمیدرضا بزرگترین شانس زندگی من بود که خدا به من بخشید و اجازه داد تجربه اش کنم.
**
دو هفته تمام شد دو هفته ی پر از استرس حمید رضا بعد از عملم و انتقال جنینم برگشت شهرستان دوست نداشتیم بماند طوبی خانم با اینکه به روی خودش نمیآورد اما معلوم بود معذب است خانه کوچک بود و بچه ها شیطان تمام این دو هفته پا به پایم برایم دعا کرد و دلگرمیام داد به همه سپرده بودم که زنگ نزنن سوال نپرسند خودم خبرشان میکردم هر خبری که شد بد، خوب. دراز به دراز یک گوشه ی اتاق افتاده بودم و فقط دعا میکردم و فکر میکردم به همه چیز و همه کس.
-ببین اینقدر خودت رو اذیت نکن دختر جان اگر خدا بنده بخواد به تو هم بچه میده اگر هم که نه تو هر قدر هم که خودت رو اذیت کنی نمیشه پس آسوده باش. میدونم سخته ولی باید خودت رو آروم کنی. حالا بریم؟
سرم را تکان میدهم آرام قدم بر میدارم تا آزمایشگان نمیدانم چقدر زمان رفت ولی من فقط بیرون را تماشا میکردم بدون اینکه به چیزی فکر کنم. ترافیک بود همه داشتند زندگیشان را میکردند بدون اینکه از آن چیزی که توی قلب و دل من میگذرد خبر داشته باشند دلم میخواست کاش الان هفته ی دیگر بود ماه دیگر تحمل اینقدر استرس و غصه را ندارم. ماشین که جلوی در آزمایشگاه ترمز زد پاهایم انگار که فلج شده باشند نمیتوانستم پیاده شوم. زمان انگار کش آمده بود.
-بیا بریم دیگه بهاره جان. بیا من دلم روشنه.
-من نمیام.
-عه یعنی چی؟
-من نمیام تو رو خدا بیا برگردیم خونه طوبی آخرش یه چیزی میشه.
-این همه زحمت کشیدی بهاره! صبر کن زنگ بزنم به حمیدرضا یک دعوای درست و حسابی باهات بکنه.
صدای حمیدرضا همیشه مثل آب روی آتش است برایم قلبم را آرام میکند انگار همه چیز را مغزم و قلبم میشورد و میبرد.
-بهاره جان عزیزم ...ببین جواب آزمایش هرچی شد اصلا مهم نیست بر میگردی خونه میدونی دلم چقدر برای دست پختت تنگ شده تنهایی هیچی بهم مزه نمیده حتی زندگی بهاره.
با حرف های حمیدرضا تا اتاق خون گیری رفتم دستم را گذاشتم روی صندلی و...
**
-تبریک میگم خانم مثبته.
به شانه های طوبی تکیه دادم و خیره شدم به دهان پرستار چقدر راحت این یک کلمه را به زبان میآورند مثبته. نمیدانند برای شنیدن همین یک کلمه چقدر از زندگی عقب افتادم چقدر تمام روزها و شب هایم را با هول هراس گذراندم. چقدر خواب هایم را کابوس دیدم.
**
سرم را تکیه دادم به پشتی صندلی و چشم هایم را بستم و خوابیدم اولین خواب آرامم بعد از 8 سال چشم انتظاری. اولین خواب آرام.