درباره شکوه مادرانگی
نقش اول
نرگس مهتدی
بیستوپنچ ساله بود که لباس سفید عروسی پوشید و با کلی دعای خیر و آرزوهای قشنگ راهی خانه بخت شد. گهگاهی که مادر یا مادر شوهر با ذوق و شوق صحبت از نوهداری و بچهداری میکردند رو ترش میکرد و ابرو گره میزد که حالا چه عجلهای است؟ خودم هنوز بچهام! بعدتر میگفت، من که اینقدر زحمت کشیدهام و فوقلیسانس گرفتهام چطور میتوانم سر کار نروم. اصلا با این خرج و مخارج بالا چطور میتوانم خانهنشین شوم و بچهداری کنم؟
تحلیل درست و دقیقی در مورد استقبال کم بانوان به مقوله فرزندآوری یا تمایل آنها به تکفرزندی و موکول کردن آن به دقایق نود و اینکه اصلا چرا این امر خطیر جزء اولویتهایشان نیست وجود ندارد ولی پای صحبتشان که بنشینی دو دلیل عمده بیش از همه خودنمایی میکند. یکی نگرانی از رفعورجوع مسائل اقتصادی است و دیگری دغدغه خانمهای تحصیل کرده برای داشتن یک شغل مناسب با حقوق مکفی و شأن اجتماعی که خیلی وقتها با بچهداری منافات دارد. خوشبختانه نویسنده این سطور یک زن است که از سیاره دیگر هم نیامده و هم درد و هم دغدغه همجنسان خود است.
بله متأسفانه مشکلات اقتصادی خصوصا در چند سال اخیر رشد فزایندهای داشته و بهشدت هم دامنگیر اقشار متوسط جامعه شده؛ مسئلهای که نه قابل انکار است و نه قابل چشمپوشی و متأسفانه به رغم توصیههای اکید رهبری مبنی بر ایجاد سیاستهای تشویقی و حمایتی در راستای فرزندآوری هنوز اقدام چشمگیر و تعیینکنندهای از جانب مسئولین صورت نگرفته.
ضمن قبول این مشکلات و کمکاری نمیتوانیم نقش خودمان را نادیده گرفته، دست روی دست گذاشته وبه امید ایجاد شرایط ایدهآل لذت، شکوه و معجزه مادری را به فرداهای نامعلوم بسپاریم. قبول کنیم که اگر تمام شرایط فرزندآوری هم از جانب دولتمردان در ایران اسلامیفراهم شود باز هم یک طرف معادله حل شده طرف دیگر تغییر نگاه و دیدگاه ما زنان نسبت به مقوله فرزندآوری و تغییر بعضی عادتها و باورهای اشتباه است که این هفته به آن میپردازیم.
نیست بر لوح دلم جز الف قامت یار
اکثر بانوان این نگرانی را دارند که نکند بعد از بچهدار شدن به دلیل مشغله زیاد، وقت کم و تغییراتی که احیانا در ظاهرشان به سبب بارداری ایجاد میشود کمتر مورد توجه و محبت همسرشان قرار بگیرند و کانون عشق و محبتی که ساختند خراب شود. این ظاهر ماجراست. وقتی بچه باشد قطعا رضایت از زندگی هم بالا میرود؛ زن و شوهر بهخاطر ثمره زندگی مشترک شان از خودخواهی و خودرایی پرهیز میکنند. اگر تا قبل از بچهداری زن فقط همسر و شریک زندگی بوده حالا مادرهم هست و همین نقش مضاعف قطعا موجب محبت و قدرشناسی مضاعف از جانب همسرش میشود.
افسردگی بیافسردگی
همهجا صحبت از افسردگی شایع بعد از زایمان است که عموما واکنشی طبیعی و گذراست و این در حالی است که کمتر میشنویم روانشناسان از افسردگی و درماندگی دوران میانسالی ناشی از تنهایی زوجین صحبت کنند.
فرزندان تا وقتی که خردسالند با شیرینزبانیها و حرکات کودکانه نبض پرجان شادیاند. وقتی هم که والدینشان به سن میانسالی برسند با محبت و احترام و حمایتی که نسبت به پدر ومادر دارند حس ارزشمندی و رضایتمندی را به آنها هدیه میکنند. این تنها بخشی از جبران زحمتهایی است که برای رشد و بالندگی فرزند متحمل میشوند. به این وضعیت خوشایند وجود نوههایی که در خانواده بمب شادی و انرژی هستند و به قول ما ایرانیها در حکم مغز بادام اند را هم اضافه بفرمایید.
کاش میشد باز کوچک میشدیم
فکر نکنم کسی وجود داشته باشد که دلش برای کودکیهایش تنگ نشود. برای شادیهای پاک و بیبهانه، برای معصومیتش. هر پدر و مادری همگام با رشد فرزند خود این شانس و فرصت را دارند که سرکی به دنیای کودکانه بکشند و تعبیر رؤیای بازگشت به آن دوران سراسر پاکی را ببینند. وقتی با خندههای کودک از ته دل میخندیم، وقتی بساط خطخطیها و نقاشیهای کودکانه پهن میشود، وقتی مجبوریم جواب کنجکاویهای عجیبوغریب و فلسفی کودکانمان را با زبان خودشان بدهیم یعنی که به آن دوران بازگشتهایم و چه بهتر از این؟
آینه چون نقش تو بنمود راست...
بچهداری برای هر پدر و مادری چیزی شبیه داشتن یک آینه تمامقد است. آینهای صاف وبدون گردوغبار که در نهایت صداقت و امانتداری نمایشگر شفاف تصویر رفتارهاست. طبعا وقتی هر انسانی خود را مدام مقابل آینه ببیند تحمل تماشای یک آرایش رفتاری ناهنجار را ندارد و با دیدن کوچکترین ناموزونی بهسرعت در صدد اصلاح برمیآید.
هیچ پدر و مادری دوست ندارد که بچهای خودخواه ، لجباز، پرخاشگر و بدزبان داشته باشد و همین امر باعث میشود که والدین بهصورت خودکار به بازنگری در رفتار خود بپردازند و نتیجه و برآیند آن را در آینه رفتار کودکشان به نظاره بنشینند.
اگر بگوییم بچهداری در حکم یک دوره بازآموزی اخلاقی برای پدر و مادر است گزاف نگفتهایم.
یکی از خوشایندترین تجربههای زندگی که مختص زنان است و قابل جایگزینی و جابجایی با هیچ مقام و منصب و موقعیتی نیست تجربه مادری است که در دل خود هم رشد معنوی دارد هم اجر معنوی.
مقام معظم رهبری میفرمایند: «مهمترین نقشی که یک زن در هر سطحی از معلومات و تحقیق و معنویت میتواند ایفا کند آن نقشی است که بهعنوان مادر و همسر دارد. این آن کاری است که غیر از زن کس دیگری نمیتواند انجام دهد به فرض اینکه زن مسئولیت مهم دیگری هم داشته باشد اما مسئولیت مادری و همسری را باید مسئولیت اول و اصلی خود بداند.»