باید قدر هر زمانی را دانست

حجت‌الاسلام والمسلمین عابدینی

زمان‌ها منازل سلوک الی الله هستند. هر زمانی یک منزل برای سلوک و سیر به سوی خداست و مرحوم آمیرزا جواد آقای ملکی تبریزی در ابتدای کتاب المراقبات می‌فرمایند: زمان‌ها منازل سلوک هستند و هر زمانی را انسان بگذراند دیگر این برگشت‌پذیر نیست لذا قدر ایام را باید دانست. امام‌حسین تعبیری دارند که بسیار زیباست. ای فرزند آدم، تو خودت روزگار هستی، زمان هستی و ایام هستی. «يَا ابْنَ آدَمَ إِنَّمَا أَنْتَ أَيَّامٌ كُلَّمَا مَضَى‏ يَوْمٌ‏ ذَهَبَ‏ بَعْضُكَ» هر روزی که می‌گذرد بخشی از تو رفته است. لذا اگر انسان باور کند این زمانی که تولد پیدا می‌کند تا زمانی که از دنیا می‌رود یک عمر و وجود برای این است و هر لحظه‌اش از دست رفت، دیگر برگشت‌پذیر نیست. محرم پارسال با امسال کاملا متفاوت است و خدای سبحان برای ما نقشه‌ای در این محرم داشته که تکرارپذیر نیست و اگر از دست دادیم دیگر تکرار پذیر نیست. اما اگر بدست آوردیم زمان را تثبیت کردیم. یعنی این زمان نرفته و حق آن محقق شده است. نکته اول اینکه زمان‌ها منازل سلوک الی الله هستند. انسان باید قدر هر زمانی را بداند.

****

تو را برای خود ساختم

«اذکرونی اذکرکم» اگر شما مرا یاد کنید من هم شما را یاد می‌کنم، معلوم می‌شود ذکر خدا با اقامه هر حکم در وجود و بیرون از خودمان است. در وجود ما هر طاعتی که محقق شد ذکر خداست، اگر شما ذکر مرا کردید یاد شما می‌کنم. این بحث خیلی راهگشا است. در آیه 41 سوره طه خدای سبحان به موسی خطاب می‌کند «وَ اصْطَنَعْتُكَ لِنَفْسِي» موسی من تو را برای خودم ساختم. یعنی فعل و کار و حرف و حرکت تو فقط برای من است. توحید محض است. جزء مخلصین هستی که همه حرکاتت به اراده من محقق می‌شود. تو را برای خودم ساختم. «وَ اصْطَنَعْتُكَ لِنَفْسِي» یعنی هیچ‌چیز غیر از من وجودت را پر نکرده است. اگر رسالت داری مردم را دعوت کنی این اراده من است. اگر با مردم حرف می‌زنی همه «وَ اصْطَنَعْتُكَ لِنَفْسِي» است. مثل اینکه من مستقیم به آن‌ها می‌گویم. خدا مجرای تمام فعل و گفتارش را این قرار بدهد، یعنی اگر برای مردم کاری می‌کنی، مردم را هم شئون الهی می‌بینی. این چقدر شرح صدر برای انسان می‌آورد که نگاهش به عالم از چشم خدا باشد. این خیلی زیباست.

************************************************************

پیروزی اسلام با بلندی صدای مأذنه‌ها

حجت‌الاسلام والمسلمین حسینی قمی

در تاریخ هست شخصی به نام ابراهیم‌بن‌طلحه که گرایش اموی داشت و با اهل‌بیت فاصله زیادی داشت. به امام‌سجاد بعد از حادثه‌ عاشورا، چون تفکرش تفکر بنی‌امیه بود، از سر استهزاء و تمسخر این جمله را می‌گفت. «من الغالب» در این جنگ کربلا چه کسی پیروز شد؟ امام‌سجاد یک جواب تاریخی دادند، در تاریخ ثبت شد. پاسخ بسیار زیبایی بود و یک تحلیل بسیار مهم در تاریخ کربلا و حوادث بعد از عاشورا هست. چون آن‌ها پیروزی را به پیروزی ظاهری تفسیر می‌کردند. امام‌حسین در ظاهر شکست خوردند و اهل‌بیتشان اسیر شدند. به امام‌سجاد گفت: پیروز نبرد کربلا که بود؟ حضرت فرمودند: «إِذَا دَخَلَ‏ وَقْتُ‏ الصَّلَاةِ فأذن و أقم تعرف الغالب» وقت نماز شد ببین می‌توانی اذان بگویی یا نه؟ در جامعه دینی و اسلامی صدای اذان بلند است یا نه؟ اگر هنوز صدای اذان بر مأذنه‌ها شنیده می‌شود، اگر هنوز مردم نماز می‌خوانند ما پیروز هستیم. «إِذَا دَخَلَ‏ وَقْتُ‏ الصَّلَاةِ فأذن و أقم تعرف الغالب» اگر وقت نماز شد می‌توانستی اذان بگویی و مردم می‌توانند نماز بخوانند، ما پیروز شدیم. اگر نام دین و نماز به کلی محو شده یزید پیروز شده است. در حقیقت حضرت می‌خواهند بفرمایند: خون سیدالشهداء آن اثری که باید داشته باشد را داشت. حضرت در برابر کسی قرار گرفت که این گزارش در منابع اهل سنت و شیعه آمده است. وقتی هیأتی از مدینه به فرماندهی عبدالله‌بن‌حنظله رفتند شام و برگشتند و گزارش آوردند که در شام چه خبر است، آدم خجالت می‌کشد، خلیفه کسی که ادعای خلافت رسول‌الله دارد، گزارش هیأت اعزامی مدینه این بود. آدمی که شراب‌خواری می‌کند، آدمی که سگ‌بازی می‌کند و اهل نماز نیست، امام سجاد فرمود: الان به آن هدف رسیدند یا نه؟ آن‌ها می‌خواستند نام دین را از بین ببرند، ابن ابی الحدید از منابع اهل سنت است. این داستان را نوشته که یک‌وقتی معاویه وقتی کسی به او گفت: دشمنی با علی‌بن‌ابی‌طالب را تمام کن، بگو دیگر تمام شد. او که به شهادت رسید و تو با امام‌حسن صلح‌نامه امضا کردی، دیگر این دشنام دادن را تمام کن.
گفت: نه به خدا قسم، مگر نمی‌بینی بر سر مأذنه‌ها نام محمد در کنار نام خداوند آمده است، به خدا قسم تا این نام را دفن نکنم آرام نمی‌نشینم. ابن‌ابی‌الحدید دروغ می‌گوید؟ امام‌سجاد فرمود: امروز بر مأذنه‌ها اذان هست یا نیست؟ اگر هست ما پیروز شدیم. متأسفانه کسانی که می‌گویند: این عزاداری‌ها دین را به حاشیه برده است، چه جوابی بدهیم؟ شما باعث شدید با این عزاداری‌ها دین به حاشیه برود!! همه دین با شهادت سیدالشهداء زنده شد. اگر عاشورا نبود هیچ نامی از دین نبود. انصافا معارفی که از دین بلد هستید غیر از این است که در مجالس اهل‌بیت یاد گرفتیم. حضرت آیت‌الله العظمی سید عبدالهادی شیرازی که بعضی مراجع تقلید افتخار شاگردی این بزرگوار را دارند، وقتی می‌خواستند نماز بخوانند قبل از تکبیره‌الاحرام یک سلامی به امام‌حسین دادند، السلام علیک یا أباعبدالله، الله اکبر! گفتند: شما مرجع تقلید هستید و دیگران از شما یاد می‌گیرند. فرمودند: اینجا نداریم اذان بگویید ولی وقتی به نماز می‌ایستم، نمازم را از سیدالشهداء دارم. بدون سلام بر سیدالشهداء نمی‌توانم نماز بخوانم.