پول لعنتی
فاطمه الیاسی
کادَ الفقرُ أن یَکونَ کُفراً
به گنجشک کوچک روی تیر برق آن طرف اتوبان خیره میشوم و دست دختر کوچولویم را محکم توی مشتم فشار میدهم. صدای خش‌دار خشایار توی گوشم تکرار می‌شود:
ـ یکی رو از دست بدی بهتر از اینه که همهشون رو از دست بدی. تا کی می‌خوای بدبختی بکشی؟
زانوهایم سست می‌شود و آرام روی خاک میافتم. به قد و بالای نحیف و کشیدهاش نگاه میکنم. قطره داغ سمج از گوشه چشمم راه خودش را باز میکند و تا روی گونه استخوانیام کشیده می‌شود. سرفه میکنم و میگویم:
ـ گنجشک دوس داری باباجون؟
سرش را تکان میدهد و موهای لخت خرماییاش زیر آفتاب میدرخشد. دلم میخواهد این ساعت و این لحظه هیچ‌وقت تمام نشود. شوری اشک، چشمم را میسوزاند. چند بار پلک میزنم و چشمهایم را باز و بسته میکنم. با دستهای سفید پنبهایاش صورتم را پاک میکند و با لحن شیرین کودکانه میگوید:
ـ گلیه میتونی؟
لبخند میزنم و استخوان فکم تیر میکشد. مثل این‌که کوه کنده باشم، انرژیام تمام می‌شود. کلافه و خسته لای موهای جوگندمیام دست میکشم. میگویم:
ـ نه عزیز دلم، خاک رفت تو چشمم.
روی انگشتهای باریکش که به اندازهی چوب کبریت است، بوسه میزنم و گنجشک روی تیر برق را نشانش میدهم. سرمستانه و از ته دل میخندد و بالا و پایین میپرد.
دلم میخواهد یک‌بار بتوانم مثل او بخندم، فارغ از تمام بدبختیها و گرفتاریها؛ اما قرض و اجاره عقبافتادهی یک اتاق کوچک کنار اتوبان و چهار کودک قد و نیم قد که حتی جای دراز کردن پا ندارند چه برسد به بازی، توان خنده و حتی یک لحظه فکر آرام را از من میگیرد.
قیافه صاحبخانه با آن شکم گندهاش یک لحظه از جلوی چشمهایم دور نمیشود. به خاطر بیرون نریختن اسباب و اثاثیه و چهار تا تخته پاره افسانه، یک دنیا منت سر کله کچل من گذاشته.
وقتی روی پلههای تاریک و نمور شنیدم به افسانه میگوید جور شوهر آس و پاسش را بکشد و یک شب را بد بگذراند، دنیا دور سرم چرخید. تمام غرور و مردانگیام یک جا فرو ریخت و از آن به بعد از من فقط کالبد متحرکی به جا ماند که صبح تا شب به قیافه نحس صاحبخانه نگاه کند، حرفهای صد من یک غازش را بشنود و دم برنیاورد.
به انتهای اتوبان خلوت چشم میدوزم. خشایار گفته بود کافی‌ست فقط یک ماشین مدل بالا گیر بیاوری. ریحانه دستش را دور گردنم حلقه میکند و میگوید؟
ـ بلیم پیش اونا؟
یک خودروی سفید از دور زیر نور برق میزند. صبر میکنم نزدیک شود. روی موهای نرمش دست میکشم و میگویم:
ـ بدو باباجون!
حلقه دستهایش را از دور گردنم باز میکند و مثل یک پرنده سبک به سمت اتوبان میپرد. چرخهای سیاه خودرو تند و بیرحمانه میچرخد و روی آسفالت داغ آفتاب خورده لیز میخورد.
پرنده آسمانی من با آن لباس صورتی بلند که آستینهایش را سه بار تا زده تا مشت کوچکش از آن بیرون بیاید، پرواز میکند و خودروی سفید بدون لحظهای مکث پیش میراند. قلبم میخواهد منفجر شود. نمیتوانم سر جایم بند شوم. فریاد میزنم و به سمت ریحانه خیز برمیدارم.
کف پاهای برهنهام از داغی آسفالت میسوزد و گز‌گز میکند. ریحانه را در آغوش میگیرم و روی زمین مینشینم. طفل بیچاره جیغ میزند و گریه میکند.
صدای تیک‌آف خودرو پرده گوشم را پاره میکند و چیزی سفت و سنگین به استخوان بیرون‌زده کمرم میخورد. پاره تنم را محکم در بغل فشار میدهم و چند معلق میزنم. چشمهایم سیاهی میرود. طعم گس خون و شوری اشک زبانم را میسوزاند و بوی تندش زیر دماغم میزند.
***
نور تند و سفید چشمهایم را اذیت میکند. پلکهایم را روی هم فشار میدهم و سرم را به راست میچرخانم. انگار سوزن توی چشمهایم فرو کرده باشند، نمیتوانم بسته نگهشان دارم. آرام چشمم را باز میکنم و نگاه خستهام به سقف میافتد. از دیدنش تعجب میکنم. با حرص چشمهایم را میبندم و سرم را به چپ برمیگردانم. از لای پلکهای نیمه‌بازم سقف را میبینم. گیج میشوم. میگویم:
ـ افسانه، تو دیدی من سرم رو برگردوندم؟
از گوشه چشمم میبینم که با بال روسری آبیاش دماغ کوفتهاش را پاک میکند. میزند زیر گریه و میگوید:
ـ این چه بلایی بود سرمون اومد؟
دستم را به طرفش دراز میکنم تا اشکش را پاک کنم. دستم کش میآید و کنارم آویزان میماند. میپرسم:
ـ چی میگی؟ چه بلایی؟
هق‌هق گریهاش شدیدتر می‌شود. لابهلای زجههایش میگوید:
ـ آقا خشایار میگه شکایت کنیم. میگه عمر اون طفل معصوم به دنیا نبود، بذار حداقل با پول دیهاش این سه تای دیگه زندگی کنن.
گیج و وحشت‌زده نگاهش میکنم. میگوید:
ـ دکترا میگن همون‌جا تموم کرده. دختر من فقط چهار سالش بود!
و گریه امان نمیدهد باقی حرفش را بگوید. لامپهای روی سقف دور سرم میچرخد و سرم گیج میرود. آه میکشم و نفسم را با صدا بیرون میفرستم. کمی که آرام می‌شود، میگویم:
ـ خشایار هم بیراه نمیگه، شاید تونستیم یه سر و سامونی به زندگی بچهها بدیم.
احساس میکنم چیزی به اندازه یک سیب کوچک توی گلویم گیر کرده و راه نفسم را بند آورده است. آب دهانم را به زحمت قورت میدهم و میگویم:
ـ درستش میکنم. بهت قول میدم از این‌جا که اومدم بیرون و سر‌پا شدم همه‌چیز رو درست کنم.
به سمتم خیز برمیدارد، دسته تخت را میگیرد و میگوید:
ـ چطوری؟ با اون پول دختر من زنده میشه؟ ها؟
تخت را تکان میدهد و فریاد میزند:
ـ با اون پول لعنتی می‌خوای سر‌پا شی؟ تو حتی نمیتونی دستت رو بالا بیاری چه برسه به این‌که...
دسته تخت را رها میکند و روی زمین چمبر میزند. صدایش میکنم اما چیزی نمیگوید. از گریهها و طعنه و کنایههایش عصبی میشوم. داد میزنم:
ـ منظورت چیه افسانه؟
از جایش تکان نمیخورد. زار میزند و میگوید:
ـ تو قطع نخاع شدی چرا نمیفهمی؟ تا آخر عمرت باید روی تخت دراز بکشی!
بی‌اختیار اشکم سرازیر می‌شود. انگار با تیغ صورتم را خراش انداخته باشند و بعد روی زخمم نمک پاشیده باشند، رد اشک میسوزد. هرچه تقلا میکنم، نمیتوانم انگشتم را تکان بدهم و اشک صورتم را پاک کنم. به سقف خیره میشوم و اجازه میدهم اشکهای داغ بیامان تمام وجود کثیفم را بسوزاند.