دختر علی

حسنی احمدی

علی‌ابن‌رافع بر سرعت قدم‌هایش افزوده بود و می‌خواست خود را زودتر به محضر علی‌علیه‌السلام برساند. دلش شور می‌زد، چه اتفاقی افتاده بود که علی او را به سرعت احضار کرده بود. ابن‌رافع وارد حجره علی‌علیه‌السلام می‌شود. علی‌علیه‌السلام تا چشمش به ابن‌رافع می‌افتد می‌گوید: ای پسر رافع آیا به مسلمانان خیانت می‌کنی؟

علی‌ابن‌رافع دست و پایش را گم می‌کند و مقابل علی می‌نشیند و می‌گوید: پناه می‌برم به خدا از این‌که به مسلمانان خیانت کنم. علی‌علیه‌السلام که ناراحتی از صدایش مشهود است می‌گوید: پس چگونه گردنبندی را که در بیت‌المال مسلمانان بود بدون اجازه من و مسلمانان به دخترم دادی؟

ابن‌رافع نفس راحتی می‌کشد و می‌گوید: یا امیرالمؤمنین، او دختر شماست و از من خواست گردنبند را به صورت عاریه که بازگردانده شود به او دهم تا در روز عید با آن خود را بیاراید. من نیز آن را به عنوان عاریه و به مدت سه روز به ایشان دادن و ضمانت آن را هم به عهده گرفتم که صحیح و سالم به جای اصلی خود بازگردانم.

علی مصمم به چشمان ا‌بن‌رافع نگاه کرد و گفت: همین امروز باید آن را پس گرفته و به جای خود برگردانی و اگر بعد از این چنین کاری از تو ببینم کیفر سختی خواهی دید. علی‌علیه‌السلام لحظه ای سکوت کرد و سپس گفت: اگر دختر من این گردنیند را به عاریه مضمونه نمی‌گرفت نخستین زن هاشمیه‌ای بود که دست او را به عنوان دزد می‌بریدم.

علی‌ابن‌رافع بلند شد و از محضر علی‌علیه‌السلام خارج شد. خبر به دختر علی‌علیه‌السلام رسید و او خودش را به پدر رساند و با گله گفت: یا امیرالمؤمنین من دختر شما و پاره تن شما هستم چه کسی از من شایسته‌تر به استفاده از این گردنبند بود؟

غمی در چشمان علی نشست و بعد رو به دخترش گفت: دخترم انسان نباید به واسطه خواسته‌های نفسانی و خواهش‌های دل، پای از دایره حق بیرون بگذارد. آیا همه زنان مهاجر که با تو یکسانند در این عید به مانند چنین گردنبندی خود را زینت داده‌اند تا تو هم خواسته باشی در ردیف آن‌ها قرار گرفته و از ایشان کمتر نباشی؟

منبع: بحارالانوار، جلد 41، صفحه 337.

روزه قضا

آیت‌الله سیستانی

روزه‌هایى که زن از زمان باردارى تا پایان شیردهى قضا دارد را چگونه باید ادا کند؟ آیا در صورت ناتوانى جسمى باید همه آن‌ها را بگیرد؟

مقدارى را که توانایى دارید باید قضا کنید.

رهبر انقلاب

زنى به علت باردارى و نزدیکى وقت زایمان، نمى‏‌تواند روزه بگیرد، اگر به‌ طور عمدى یا غیرعمدى تا چند سال قضای روزه نگیرد، آیا فقط کفاره همان سال بر او واجب است یا آن‌که کفاره تمام سال‌هایى که روزه را به تأخیر انداخته، واجب است؟

کفاره تأخیر قضاى روزه ماه رمضان هر چند به مدت چند سال هم به تاخیر افتاده باشد، یک‌بار واجب است و زمانى واجب مى‏‌شود که تأخیر قضاى روزه ماه رمضان تا ماه رمضان دیگر بر اثر سهل‌انگارى و بدون عذر شرعى باشد، ولى اگر به خاطر عذرى باشد که شرعا مانع صحت‏ روزه است، فدیه‌اى ندارد.

صافی گلپایگانی

اگر کسی قضای روزهای ماه رمضان سال قبل را تا ماه مبارک رمضان سال بعد نگیرد، حکمش چیست؟

در فرض سؤال، باید علاوه بر قضاء روزه‌ها برای هر روز یک مد (750گرم) گندم یا جو یا آرد به عنوان کفاره به فقیر غیر سید بدهد و دادن پولش کافی نیست. باید خود جنس باشد و می‌توان همه را به یک فقیر داد.

آیت‌الله سبحانی

اگر در زمان باردارى روزه نگرفتیم و تا سال آینده هم نتوانستیم قضاى آن را به جا آوریم کفاره آن به عهده شوهر است یا بر عهده زن؟

در این مورد دو کفاره هست: 1. کفاره افطار، 2. کفاره تأخر قضا. کفاره اول به عهده شوهر که بخشى از نفقه است و کفاره دوم بر عهده خودش است.

آیت‌الله مکارم شیرازی

زنی سه سال را روزه نگرفته، یکسال به دلیل حاملگی و دو سال به دلیل شیردهی و هر سه سال کفاره تمام روزه‌هایش را داده است. حکم قضای روزه‌های او چگونه است؟ و اصلا باید روزه قضا بگیرد یا خیر؟

چنانچه روزه گرفتن در این مدت برای او ضرر داشته قضا ندارد و اگر برای بچه ضرر داشته قضای آن را هم به‌جا بیاورید.

آیت‌الله مظاهری

زنی که دو فرزند دارد و در زمان حاملگی فرزند اول و نیز شیر دادن فرزند دوم قادر به روزه گرفتن نبوده، و از این بابت دو ماه رمضان کامل یعنی 60 روز، روزه نگرفته است. وظیفه او در قبال قضا و کفاره این روزه‌ها چیست؟

اگر از وقتی که روزه‌ها را افطار کرده اید تا ماه مبارک بعدی قدرت بر گرفتن قضا نداشته‌اید، قضا ندارد و راجع به کفاره اگر قدرت مالی دارید برای هر روزه یک چارک گندم یا پول آن‌ را بدهید کفایت می‌کند. و چارک هفتصد ‌و پنجاه گرم است.

سیره سیدالشهدا علیه السلام

حجه الاسلام والمسلمین حسینی قمی

ما سعه صدر را از امام حسین یاد بگیریم. خیلی حوصله‌هایمان کم شده است، یک داستانی را می‌گویم که این داستان در دو منبع قدیمی هست، یکی توحید شیخ صدوق، هزار و صد سال پیش، یکی هم تاریخ دمشق ابن عساکر که برای هشتصد سال پیش است. ابن عباس صحابه پیامبر شاگرد امیرالمؤمنین(ع) در مسجدالنبی نشسته بوده و برای مردم حدیث می‌گفت. شاگرد خوب امیرمؤمنان بود و تا روز آخر هم پایبند به همین راه بود. روزی که می‌خواست از دنیا برود، در طائف آخرین جمله‌ای که گفت و از دنیا رفت این بود: «اللهم انی اتقرب الیک بحبّ علی بن ابی طالب» این آخرین سخن ابن عباس بود. ابن عباس در مسجدالنبی نشسته بود، درس و حدیث می‌گفت. یک کسی در گوشه‌ی مسجد نشسته بود و مجلس ابن عباس را با جمله‌ای به هم زد. این جزء مخالفین اهل‌بیت(ع) بود. به ابن عباس گفت: این مسائل ساده چیست که برای مردم می‌گویی؟ اگر راست می‌گویی در مورد توحید یک سخن بگو. مجلس به هم خورد. ابن عباس سرش را پایین انداخت. امام حسین(ع) در گوشه مسجدالنبی حضور داشتند، برخورد این شخص را با ابن عباس دید که مجلس ابن عباس را به هم زد. سیدالشهداء(س) فرمود: با حدیث او کار نداشته باش، او بحث خودش را می‌کند «الیَّ» نزد من بیا از توحید برای تو بگویم! گفت: نمی‌خواستم از شما بپرسم! اگر شما را قبول داشتم که از شما می‌پرسیدم. ابن عباس تا این سخن را شنید پا درمیانی کرد و گفت: «یأبن الازرق انه من اهل بیت نبوة و هم ورثة العلم» ما هرچه داریم از اینها یاد گرفتیم و اینها اهل‌بیت پیامبر هستند. من شاگرد این مکتب هستم. آنقدر گفت و به هر قیمتی بود نافع بن ازرق، کسی که از نظر فکری انحراف داشت و با مکتب اهل‌بیت فاصله داشت را جذب کرد و نزد امام حسین(ع) نشست.
علت اینکه این داستان در توحید صدوق آمده برای همین است. یک بیان زیبایی حضرت در مورد توحید دارد. به قدری این بیان جذاب بود، امام حسین می‌خواست از توحید سخن بگوید. روایت هست که به گریه افتاد. گفت: «یا حسین! ما أحسن کلامک» چقدر زیبا سخن می‌گویی! اینجا باید طبیب حاذق از فرصت استفاده کند. ... امام حسین فرمود: «بَلَغنی» به من خبری رسیده است. چون این آدم از باقی مانده‌های خوارج بود. خوارج امیرالمؤمنین(ع) را کافر می‌دانستند. می‌گفتند: حکمیت را پذیرفته، حکمیت کفر است پس کافر شده است. حضرت فرمودند: حکمیت را شما بر من تحمیل کردید. ثانیاً کفر نیست! حضرت به این فرد فرمود: «بَلَغَنی انک تشهدُ علی علیٍ و علی أخی و علیَّ بالکفر» من شنیدم که تو ما را کافر می‌دانی، پدرم علی را کافر می‌دانی، کسی از ما زیباتر توحید را بیان می‌کند؟ به سیدالشهداء عرض کرد: «أنتم مَنار الاسلام، نجوم الاحکام» اگر من چنین اشتباهی کردم، شما نور هستید، شما ستاره و خورشید هستید، همه نور از شماست. من اشتباه کردم! امام حسین(ع) به زیبایی او را جذب کرد و در مسیر توحید اشک او را جاری کرد.

............................................

اهمیت اذان و اقامه

حجه الاسلام والمسلمین بهشتی

حدیث داریم اذان و اقامه در گوش نوزاد او را مصون می‌کند از آسیب‌ها و گزندهای شیطان، یک حدیث دیروز دیدم که امیرالمؤمنین می‌فرمود: گاهی برای حسن و حسین احساس خطر می‌کنم. چون اهل بیت دشمن زیاد داشتند. دشمن‌های پیدا و ناپیدا و در کمین بودند ضرر بزنند. امیرالمؤمنین فرمود: همیشه در ذهنم این بود که برای مصونیت این بچه‌ها دوباره بچه‌ها را ببرم تا پیغمبر در گوششان اذان و اقامه بگوید. غیر از اذان و اقامه اول، این نکته‌ی اول که ما بحث تربیت عبادی را می‌گوییم. تربیت از کی شروع می‌شود؟ رحمت خدا به روح بلند امام خمینی در فرانسه یک خبرنگاری از امام پرسید: اینجا اختلاف بین کارشناسان امر تربیت که تربیت را از کی باید شروع کرد. شما مسلمان‌ها نظرتان چیست؟ امام عزیز فرمود: با رهنمودهایی که از رهبرانمان گرفتیم زمان تربیت از خواستگاری شروع می‌شود. از انتخاب همسر، یعنی یک پسری که به دنبال دختری است فقط برای خودش همسر انتخاب نمی‌کند بلکه برای بچه‌های آینده‌اش مادر انتخاب می‌کند و آن خانم که می‌خواهد با پسری ازدواج کند فقط برای خودش شوهر نه، حتی برای بچه‌های آینده‌اش پدر انتخاب می‌کند. از جمله یکی از مراحل تربیت از تولد به بعد است. ما چون بچه حرف نمی‌زند فکر می‌کنیم دریافت او هم مشکل دارد. نه! دوست عزیزم جناب آقای دکتر عبدالعظیم کریمی می‌فرمودند: یک دانشمند آلمانی آخرین کشفش این بود که پایدارترین مطالبی که تا پایان عمر انسان در ذهن می‌ماند مطالبی است که از لحظه‌ی تولد تا یکسالگی یا دوسالگی دارد. فکر نکنیم بچه‌ها نمی‌توانند حرف بزنند، گیرنده‌هایشان اختلال دارد. حتماً حکمتی دارد وقتی اذان در گوش بچه می‌گوییم. در فهم و شکل‌گیری شخصیت او تأثیر دارد.
نکته‌ی دوم شخصیت‌هایی هستند وقتی به داستان‌ها و حکایت‌های اذان مراجعه می‌کنیم اسم آنها در چشم می‌زند، یکی نواب صفوی است. نواب صفوی خیلی عاشق داشت. بسیاری نقل می‌کنند که وقتی برای اولین بار کسی نواب را می‌دید، شیفته‌ی او می‌شد. لذا می‌پرسیدند: شما یک نسخه بدهید ما چه کار کنیم و وظیفه‌ی ما چیست؟ ایشان نسخه‌اش این بود وقت اذان هرجا هستید اذان بگویید. در کوچه و خیابان، دانشگاه و بازار، خود نواب صفوی هم در خاطراتش هست که سال 1332 هنوز اوایلی بود که یهودی‌ها بیت المقدس را اشغال کرده بودند، مسلمان‌ها کنگره‌ای تشکیل دادند و از ایران هم نواب صفوی دعوت شد. ایشان در همان جلسه اول یک سخنرانی حماسی اجرا می‌کند و بعد به حضار می‌گوید: هرکس طالب شهادت است، دنبال من بیاید. افسران اسرائیلی با تفنگ و دست روی ماشه از جلوی آنها رد می‌شوند و به مسجدی می‌رسند، نواب اذان می‌گوید و جلو به نماز خواندن می‌ایستد. رحمت خدا به روح بلند این شخصیت باشد.
نفر دوم مرحوم ابوترابی است که ایشان در اجلاس‌های نماز حاج آقای قرائتی دعوتشان می‌کردند که خاطرات نماز اسرا را بگویند. شش هفت جلد خاطرات نماز آزادگان چاپ شده است. هم ستاد اقامه نماز و هم ستاد آزادگان خودشان خاطراتشان را جمع آوری کردند از جمله خاطرات اذان که به شدت بعثی‌ها از اذان گفتن ایرانی‌ها جلوگیری می‌کردند. یک خاطره که مرحوم ابوترابی نقل می‌کند، می‌گوید: یکبار ما را با خود عراقی‌های مجرم در یکجا جمع کردند. من به عراقی‌ها گفتم: شما چرا نماز نمی‌خوانید؟ عراقی گفت: «الصلاة قلبی» ما نماز را قلبی می‌خوانیم. یک مقداری رفیق شدیم و گفت: مرا به خاطر یک اذان در زندان انداختند. جرم من که این بعثی‌ها مرا زندان آوردند بخاطر اذان است، اگر نماز بخوانم چه بلایی بر سر من می‌آورند؟ در جبهه‌های ما هم نماز و اذان، خاطرات رزمندگان برای نماز و اذان است از جمله شهید ابراهیم هادی که خاطره‌اش در فضای مجازی هست، وقتی ترکش به گردنش خورد دوست همرزمش آمد سرش را به دامن بگیرد، دید خود عراقی‌ها آمدند خودشان را تسلیم می‌کنند. پرسیدیم چه شده؟ گفتند: این چه کسی بود اذان می‌گفت؟ ما فکر کردیم شما مجوسی و کافر هستید. ابراهیم هادی که با اذانش مرعوب شده بودند و بعد خودشان را تسلیم کردند و بعد آن قسمت به پیشروی ادامه داد. صدها خاطره از رزمندگان هست.