ماست و پنیری را که قسمتی از آن کپک زده نخورید

اگر ماده غذایی در شرایط بهداشتی خوبی تولید و بسته‌بندی شده باشد لزومی ندارد کپک بزند اما گاهی بعد از باز شدن بسته‌بندی به دلیل قرار گرفتن ظرف رب در محیط نامناسب، وارد کردن قاشق آلوده داخل ظرف رب پس از مدتی شاهد آلودگی و کپک خواهیم بود.

دکتر امیر مرتضویان در این باره گفت: سطوح چربی، نمک و قند در فرآورده‌های غذایی مختلف با توجه به ویژگی‌های ذاتی آن‌ها تعیین می‌شود. این سطوح شامل کم، متوسط، زیاد و کامل است و نشان می‌دهد محصول مورد نظر چقدر جزء قندی یا نمکی یا چربی دارد. سطوح این مواد در محصولات مختلف یکسان نیست و با توجه به ذات محصول متفاوت خواهد بود. مثلا حداکثر میزان نمک در فرآورده‌ای مانند دوغ هشت‌دهم تا یک‌درصد است بنابراین دوغی که شش‌دهم درصد نمک دارد دوغ کم‌نمک و دوغی که بیش از یک‌درصد نمک داشته باشد شور محسوب می‌شود در حالی که میزان طبیعی نمک در انواع پنیر ۲درصد است و اصلا هم شور نیست. درواقع سطوح کم و زیاد کاسته، افزوده یا میانی هر محصولی با محصولات هم‌گروه خود مقایسه می‌شود. ممکن است محصولی در حالت طبیعی خود ۵درصد قند، نمک یا چربی داشته باشد و محصول دیگری در حالت طبیعی دارای ۱۵درصد قند، نمک یا چربی باشد.
این متخصص صنایع غذایی و عضو هیأت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی در ادامه گفت: پنیرها هم انواع مختلفی دارند و میزان نمک و چربی موجود در آن‌ها با توجه به نوع پنیر متفاوت است. مثلا پنیر معمولی ممکن است بین ۳ تا ۵ درصد چربی داشته باشد اما پنیر خامه‌ای در حالت معمول حدود ۱۷ تا ۱۸درصد چربی دارد بنابراین اگر میزان چربی پنیر خامه‌ای کمتر از این میزان باشد جزو پنیرهای خامه‌ای کم‌چرب محسوب می‌شود. خلاصه اینکه میزان کم‌چرب یا پرچرب بودن هر محصولی با توجه به ماهیت محصولات، ذات و تعریفی که از آن محصول می‌شود با سایر محصولات غذایی متفاوت است و هرگز نمی‌توان میزان چربی پنیر خامه‌ای را با پنیر معمولی سنجید.

این متخصص در باره عادت معمول مردم، که در صورت کپک زدن پنیر یا ماست بخش دیگر آن را که سالم است می‌خورند ادامه داد: مصرف هر ماده غذایی کپک‌زده‌ای پس از جدا کردن قسمت‌های کپک‌زده، کار نادرستی است بنابراین باید هر محصول و ماده غذایی را پس از کپک‌زدن دور ریخت. زیرا معمولا کپک‌ها پس از مدتی سمی از خود تولید می‌کنند که می‌تواند تمام ماده غذایی را آلوده کند بنابراین حتی اگر خود کپک‌ها را بردارید باز هم سم موجود در ماده غذایی هم‌چنان باقی خواهد ماند. درواقع مردم باید به‌عنوان یک فرهنگ بپذیرند که وقتی مواد غذایی کپک ‌زد از مصرف آن بپرهیزند.
وی درخصوص میزان رابطه وجود مواد نگهدارنده با میزان کپک زدن مواد کنسرو شده گفت: قرار نیست هر ماده‌ای که زیاد می‌ماند حتما کپک بزند و اگر کپک نزد یعنی ماده نگهدارنده دارد. کپک زمانی ایجاد می‌شود که یا خط تولید آلوده باشد و آلودگی هنگام تولید یا بسته‌بندی وارد ماده غذایی شود یا شرایط بهداشتی بعد از باز کردن بسته‌بندی و نگهداری آن رعایت نشود. اگر ماده غذایی در شرایط بهداشتی خوبی تولید و بسته‌بندی شده باشد لزومی ندارد کپک بزند اما گاهی بعد از باز شدن بسته‌بندی به دلیل قرار گرفتن ظرف رب در محیط نامناسب، وارد کردن قاشق آلوده داخل ظرف رب و... پس از مدتی شاهد آلودگی و کپک خواهیم بود. به همین دلایل هم معمولا رب‌های خانگی بیشتر کپک می‌زنند چون برای تهیه‌شان هم زیاد از دست استفاده می‌شود و هم ممکن است ظروفی که رب در آنها ریخته می‌شود آلوده باشند.

وی در پایان خاطرنشان کرد: اگر شرایط بهداشتی پس از باز کردن بسته‌بندی رب‌های صنعتی هم‌چنان رعایت شود، رب کمتر آلوده خواهد شد و کمتر هم کپک خواهد زد اما هرگاه دیدید ماده غذایی مثل رب، ماست یا هر ماده دیگری کپک‌زده است آن را به‌طور کامل کنار بگذارید و از مصرف آن بپرهیزید.