چطور مادر شاغل موفقی باشیم؟
زمین مادران شاغل
یاسمین رضوی
شاید بتوان گفت بزرگ‌ترین چالش برای زنان شاغل، پس از تولد اولین فرزندشان شروع می‌شود. زمانی که می‌خواهند بهترین و کامل‌ترین مادر باشند و تربیتی بی‌نقص داشته باشند و بهترین‌ها را برای کودکشان فراهم کنند و از طرفی ناگریزند یا انتخابشان این است که شاغل هم باشند. در این شرایط است که حجم وسیعی از مسئولیت‌ها به سراغشان می‌آید. مسئولیت‌های متفاوت و متنوع از خانه‌داری و فرزندپروری تا مسئولیت‌های مربوط به محل کار. بگذریم از این‌که اغلب مادران شاغل احساسات متناقض و متفاوتی را هم تجربه می‌کنند و مدام میان عذاب وجدان از دست رفتن زمان برای رسیدگی به فرزندشان و شاغل بودن، در رفت و آمدند. در این شرایط مدیریت زنان، باید چند برابر باشد و از مهارت‌ها و تکنیک‌های متفاوتی بهره ببرند. ما در ادامه می‌خواهیم چند توصیه کاربردی داشته باشیم تا مادران شاغل بتوانند کمی از بارهای روی شانه‌شان را سبک‌تر کنند.
سنگ‌هایتان را وابکنید
حالا که تصمیم گرفته‌اید بچه‌دار باشید و کارتان را هم ادامه بدهید، دیگر نباید بابت هیچ کدام دچار نگرانی یا عذاب وجدان باشید. شما یا نیاز دارید که حتما کار بیرون از خانه را ادامه دهید، یا نیاز مالی ندارید و انتخاب کرده‌اید که به هر دلیلی شاغل باشید. در هر صورت، نباید عذاب وجدان داشته باشید. یک زن، یک مادر، یک کارمند با حجم گسترده‌ای از مسئولیت‌ها و نگرانی‌ها و عذاب وجدان‌های متفاوت، چقدر دوام می‌آورد و سرپا می‌ماند و می‌تواند مؤثر باشد؟ سنگ‌هایتان را با خودتان وابکنید. حالا که تصمیم گرفته‌اید، به نکات مثبتش فکر کنید. به این که می‌توانید شرایط مالی و اقتصادی بهتری برای فرزندتان فراهم کنید و به جای سرزنش کردن خودتان و داشتن احساس گناه و مادر نالایق و ناکافی بودن، به پیدا کردن راه‌های مدیریت بهتر شرایط فکر کنید.
شما تنها نیستید
همان ابتدا گفتیم که شما تنها و آخرین مادر شاغل دنیا نیستید، شما تنها مادری نیستید که مجبورید هم مادر باشید و هم کار بیرون از خانه را ادامه دهید. همچنین به خودتان حق بدهید که خسته شوید، کم بیاورید، دچار احساس گناه یا عذاب وجدان شوید، نیاز به حمایت عاطفی و معنوی دیگری داشته باشید، نیاز به هم صحبتی و مشاوره داشته باشید. با همسرتان گفتگو کنید. به گروه‌های پشتیبان بپیوندید، گروه‌هایی که مادران شاغل تشکیل می‌دهند و از تجاربشان صحبت می‌کنند و به کمک هم آگاهی و مهارت‌هایشان را بالا می‌برند و همدلی را گسترش می‌دهند، در شبکه‌های اجتماعی، به صفحات کسانی که شرایط شما را دارند سر بزنید و ایده بگیرید و همدلی کنید.
کمک بگیرید
نمی‌دانم کی و کجا مادران گمان کردند باید دست تنها، کامل‌ترین فرد روی زمین باشند. باید بتوانند در عین حال که مادر کافی و کامل، همسر نمونه و کارمند بی‌نقصی هستند، به خودشان و ظاهر و روح‌شان هم برسند و البته تمام این کارها را هم به تنهایی انجام دهند و اگر کمکی از کسی بگیرند، نشان از بی‌لیاقتی و ناکافی بودنشان است.
این نگاه غیرمنطقی را دور بریزید و کمک بخواهید. از همسرتان کمک بخواهید، تقسیم کار کنید. او هم پدر است و هم می‌خواهد، هم می‌تواند و هم باید در مسئولیت‌های فرزند مشترک‌تان دخیل باشد.
از خانواده خود و همسرتان با حفظ احترام و توجه به مشکلات و وقت آن‌ها، کمک بخواهید یا این‌که پرستار بگیرید، این‌که به چه کسی می‌توان اعتماد کرد و بچه را به او سپرد و چه نکاتی را برای انتخاب پرستار باید در نظر گرفت، بحثی مفصل است که اینجا جایش نیست.
مهدکودک خوب پیدا کنید
در بالا اشاره کردیم که کمک خواستن نشان ناکافی بودن و نالایق بودن مادر نیست. سپردن کودک به مهدکودک هم همینطور. این هم راهی است که برخی از مادران شاغل ناگزیر باید از آن استفاده کنند. قبلا طی یک یادداشت کامل گفتیم که چطور و با توجه به چه نکاتی مهدکودک خوب را پیدا کنید. اما در این جا هم ذکر می‌کنیم که در انتخاب مهدکودک به ساعات کاری انعطاف‌پذیر، تعداد مربی کافی، فضای باز کافی و مناسب، مجوزهای معتبر و کارمندان دارای صلاحیت، حسابی دقت کنید.
بدون برنامه‌ریزی نمی‌شود
بدون برنامه‌ریزی و تعیین اولویت‌ها به سختی می‌توانید شرایط را مدیریت کنید. می‌توانید برنامه یک هفته‌تان را از قبل بریزید و روتین‌های روزانه‌تان را مشخص کنید یا این‌که هر شب نسبت به نوشتن برنامه فردایتان اقدام کنید. فراموش نکنید که اولویت‌ها را در نظر بگیرید، شاید داشتن یک خلوت دو ساعته با همسرتان اولویت امروزتان باشد، پس هرچه سریع‌تر به آن رسیدگی کنید و آن را در برنامه‌ریزی قرار داده و برایش وقت تعیین کنید.
شب‌های پرکار، صبح‌های خلوت
اگر اهل برنامه‌ریزی نباشید، صبح‌های شلوغ و متشنجی را تجربه می‌کنید که سررشته زندگی را از دستتان می‌رباید و حسابی آشفته و مضطرب‌تان می‌کند. با برنامه‌ریزی درست، برخی کارها را از شب قبل آماده کنید؛ مثل آماده‌سازی غذای فردای بچه‌ها، یا تصمیم‌گیری درباره صبحانه، رسیدگی به درس و مدرسه کودک، مرتب کردن لباس و کیفش و تأمین چیزهایی احتمالی که مدرسه ازش خواسته است. در تمام این کارها می‌توانید از همسرتان کمک بخواهید و تقسیم کار کنید. اما اگر این کارها را از شب قبل انجام ندهید و تازه صبح که از خواب بیدار می‌شوید بخواهید همه را با هم راه بیندازید، حسابی همه چیز در هم می‌پیچید. اما اگر نظم و برنامه‌ریزی درکار باشد، می‌توانید قبل از کار با آرامش کنار خانواده‌تان صبحانه بخورید و انرژی لازم را بگیرید و بدهید.
کارفرما و برخورداری از حق و حقوق
به عنوان یک زن و مادر شاغل از حق و حقوق قانونی‌تان باخبر باشید. با کارفرمایتان صحبت کنید، نگویید مطمئنم قبول نمی‌کند، شاید کارفرما با توجه به توانایی شما و اطلاع از وضعیت زندگی‌تان قبول کرد که بخشی از ساعت کاری‌تان را در خانه باشید و از آنجا کارهایتان را مدیریت کنید. درباره مرخصی زایمان و حق و حقوتان از قبل تحقیق کرده و آگاه باشید.
خلاق باشید
در طول روز ارتباط را با کودک قطع نکنید. شما کنارش نیستید، اما لازم است که رابطه را حفظ کنید. هم حال خودتان بهتر می‌شود هم کودکتان انرژی می‌گیرد و احساس امنیت می‌کند. تماس بگیرید، تماس تصویری یا فرستادن ویدیوهای مختلفی که از قبل آماده کرده‌اید، باعث ایجاد ارتباط بهتر می‌شود. صدایتان را ضبط کنید و از پرستار یا مراقب بخواهید که برای فرزندتان پخش کند. برای فرزندتان یک هدیه یا یادداشت بگذارید. یک عکس خوب از خانوده‌تان داشته باشید و جلوی چشم کودک بگذارید.
اصلی‌ترین‌ها
خاطرتان هست که گفتیم اولویت‌بندی کنید. به عنوان یک مادر شاغل، تماشای تلویزیون یا گشت زدن بی‌هدف در اینترنت را به ساعات مرده موکول کنید، وقتی که دیگر توان کار مفید ندارید. این کارها وقت و انرژی‌تان را برای انجام کارهای اصلی می‌گیرد. زمانی که بچه خواب است با همسرتان وقت‌گذرانی کنید، به خودتان برسید یا استراحت کنید. همچنین سعی نکنید چند کار را با هم انجام دهید. مادران شاغل روابط خارج از خانه‌شان هم باید مدیریت شده و طبق زمان‌بندی باشد. در محل کار باید تمرکز و حواستان کاملا به کار باشد و وقتی در خانه هستید شش دانگ تمرکز و حواستان را به خانواده بدهید.
خودتان را فراموش نکنید
در میان این حجم از مسئولیت و شلوغی، خودتان را از خاطر نبرید. شما هم انسانید و هیچ خبری از قدرت‌های فراانسانی نیست. نیازهای جسمی و روحی دارید که باید به آن‌ها رسیدگی شود. پس از خودتان غافل نشوید. پیاده روی کنید، درست و سالم غذا بخورید، تفریح کنید، فیلم ببینید و مطالعه کنید و با همسرتان زمان بگذرانید. به خودتان جایزه بدهید و از خودتان قدردانی کنید. شما ارزشمندید و مادر بودن به ارزش‌تان افزوده است.