یلدای من
منیر پناهی
از یک هفته قبل که گفته بود شب یلدا می‌آید تهران، دلم را کف دست گرفته بودم و شادی دیدار دوباره‌اش نمی‌گذاشت لبخند از روی لبم پاک شود. بیشتر از دوماه ندیده بودمش! برای آدم پرچانه‌ای مثل من خیلی سخت بود که آن همه مدت رازش را پشت لب‌هایش نگه دارد و چیزی به کسی بروز ندهد. شاید اگر مادر هم تا مطب دکتر همراهیم نمی‌کرد از ماجرا خبردار نمی‌شد. گرچه بعیدبود بتوانم از چشم‌های تیزش چیزی را پنهان کنم ولی هرچه بود آن همه وقت نگه‌داشتن چنان رازی برای من شاهکار بزرگی محسوب می‌شد و به قول امروزی‌ها باید رکوردش را در کتاب گینس ثبت می‌کردند.
امیدواربودم این خبر بتواند یک هفته‌ای پایش را در تهران بند کند تا بیشتر ببینمش. همیشه یا خیلی دیر می‌آمد یا زودتر از آنکه به حضورش دلخوش کنم می‌رفت. من که هیچ، در و دیوار خانه هم دلتنگ و بی‌قرار آمدنش بودند و برای دیدنش لحظه‌شماری می‌کردند.
می‌خواستم برایش بگویم از روزی که رفته، شمعدانی‌های لب حوض با من و آفتاب قهر کرده‌اند. منتظر بودند تا او بیاید و به افتخارش برعکس آن چندوقت، گلباران کنند. بگویم قراراست تا چندماه دیگر پدر شود. ذوق داشتم بگویم خدا خواسته، مثل ماهی‌های قرمز حوض که تعدادشان زیاد شده بود؛ خانه ما هم پر سر و صدا شود و نوای خوش خنده فرزندمان همه جا را پر کند.
دلم می‌خواست وقتی می‌فهمید پدر شده ببینمش! هنوز بعد از گذشت آن دو سال که رفته بودیم زیر یک سقف نمی‌دانستم پسر بیشتر دوست دارد یا دختر؟! گرچه خیلی هم زیر یک سقف نبودیم که بشود بدانم! به زور دوسه ماهی زندگی مشترک را تجربه کرده بودیم. بقیه‌اش یکسره به انتظار گذشته بود و انتظار! هنوز وقتی می‌دیدمش برایم تازگی داشت. انگار روزگارِ تازه‌عروس و دامادیمان نمی‌خواست تمام شود. آرزو می‌کردم جنگ زودتر تمام شود و مرد من از جبهه برگردد. با خودم قرار گذاشته بودم وقتی برگشت تمام کوچه را چراغانی کنم. فقط اگر صَدام دست از سرمان برمی‌داشت و مثل خیلی‌های دیگر بلای جان خوشی‌هایمان نمی‌شد. از وقتی دکتر گفته بود باردار شدم ترس از دست دادنش افتاده بود به جانم اما چیزی بروز نمی‌دادم و خودم را به کار و بار خانه مشغول می‌کردم.
هرکس مرا می‌دید خیال می‌کرد مشغول خانه‌تکانی عید شدم که یک لحظه هم از پا نمی‌نشینم و دائم دستم گیر پرده و جارو و گردگیری اینجا و آنجاست. از پشت‌بام تا حیاط تک‌تک آجرها فریاد می‌زدند وضع خانه بدون مرد بهتر از این هم نمی‌شود. حالا هی من دستمال دستم می‌گرفتم و از صدر تا ذیل خانه کلنگی‌مان را با آب و صابون می‌شستم. باز هم فایده‌اش به اندازه یک روز حضور او نبود که دستی به سر نرده‌های پوسیده بکشد و فکری به حال پله‌های لب پریده بکند. وگرنه من از زور تنهایی هفت روز هفته گرفتار نظافت بودم و آن همه جان‌کندن علاج فرسودگی خانه را نمی‌کرد. بعضی کارها فقط از دست مرد خانه برمی‌آمد و مرد خانه من رزمنده بود که به عقدش درآمدم. من گوش و گوشواره را با هم خواسته بودم و باید رضا می‌دادم به آن حال و روزِ تنهایی و انتظار!
قرار بود شب یلدا بیاید. مادر همه را وعده گرفته بود اما من می‌خواستم با امیر در خانه بمانم. اصلا مزه شب یلدا به همان یک دقیقه‌ای بود که می‌توانستم بیشتر کنار خودم یا بهتر بگویم خودمان، یعنی من و فرزندش که در راه آمدن بود؛ داشته باشمش.
از بار قبل که آمده و رفته بود؛ هر چه شکر کوپنی داشتم ذخیره کرده بودم تا برای آمدن دوباره‌اش شیرینی بپزم. تمام آنچه را که دوست داشت؛ از کیک یزدی گرفته تا قطاب و باقلوا که فقط یکدانه از هر کدامشان سهم امیر می‌شد و باقیش را می‌برد برای هم‌رزمانش. می‌گفت: «بچه‌ها اسمت را گذاشته‌اند خواهر سرآشپز!» از بس که هر بار از خانه برایشان خورد و خوراکی برده و بین رزمنده‌ها پخش کرده بود برایم اسم گذاشته بودند. من هم که می‌دانستم یک لقمه بدون آن‌ها از گلویش پایین نمی‌رود ؛ دریغ نمی‌کردم. جوان‌های مردم هم با برادر خودم که همان سال اول جنگ رفت جبهه و دیگر نیامد فرقی نداشتند؛ آن‌ها می‌خوردند انگار برادر شهید خودم را مهمان کرده بودم.
سی آذر که رسید از صبح مقدمات استقبال از امیر را فراهم کردم و منتظر شدم که زنگ خانه را بزند. بوی غذای محبوبش خانه را پرکرده و اناردان کرده و هندوانه قاچ خورده انتظار آمدنش را می‌کشید. انارها را چشیده بودم که طبق میل و ذائقه‌اش نه ترش باشد، نه شیرین، ملس باشد عین همان یک دقیقه بیشتر یلدا که قرار بود کنار او به شادی بگذرد.
عقربه‌های ساعت مسابقه گذاشته بودند و عین باد از هم سبقت می‌گرفتند. خورشید میل ماندن در آسمان را نداشت و می‌رفت که یک دقیقه یلدا را زیر لحاف ابرها تخت بخوابد اما من و ماهی‌های قرمز حوض، من و شمعدانی‌هایِ منتظر که از یک روز قبل غنچه کرده بودند؛ آرام و قرار نداشتیم. همگی از صبح چشم به در و دل در دست منتظر آمدن امیر و دیدن لبخندش بودیم که بدجور دیرکرده بود.
وقت شب‌نشینی رسید و صدای گفت و شنود همسایه‌ها کم‌کم بلند شد. چراغ خانه‌هایشان روشن بود و صدای سلام و علیک میهمان‌های یلداییشان به گوشم می‌رسید. منتظر بودم دستش برود روی زنگ در و غنچه‌های شمعدانی به افتخار ورودش باز شوند. بیاید و ماهی‌ها برای دیدنش سر از پا نشناسند. منتظر بودم و انتظارم به درازا کشید تا وقتی که دخترمان نه سالش شده بود و دلش می‌خواست پدری که هر روز از خاطرات او برایش می‌گفتم در جنگ عبادتش حضور داشته باشد. همه اولین‌هایش را بدون وجود بابا گذرانده بود و می‌خواست در این یکی پدرش را کنار خود داشته باشد.
این دفعه خاطر جمعم کرده بودند که همراه با یلدا می‌آید. کوچه را چراغانی کرده بودم؛ مثل باقی آزاده‌ها که وقتی بازمی‌گشتند کوچه به افتخار ورودشان نورباران می‌شد. مثل آرزویم که می‌خواستم وقت تمام شدن جنگ و برگشتن همیشگیش کوچه را چراغانی کنم. اینبار هم یلدا بود؛ اما من و یلدای کوچکم که تازه نه سالش شده بود؛ هر دو با هم به انتظارش ایستاده بودیم. آمد! اما بدون پاهایش! روی یک ویلچیر سیاه! با لبخند زیبا و موهایش که زودتر از موعد سپید شده بودند اما آمد. قرار بود یک دقیقه بیشتر یلدا را سه تایی با دخترمان یلدا جشن بگیریم.