خدا از این پول‌ها خیلی بزرگ‌تر است
فرزانه مصیبی
در که باز شد همه به احترام حسن‌آقا سرابی بلند شدند. با همه یک به یک دست داد و نشست. دست برد توی موهای جو گندمی کنار گوش‌هایش و آن‌ها را مرتب کرد. حدود ده دوازده نفری دورتا دور شبستان کوچک مسجد خاتم‌الانبیا نشسته بودند تا در مورد مشکلی که آقای‌طالبی مسبب آن بود صحبت کنند.
آقای‌طالبی از چند ماه پیش اعلام کرده بود که زمینش را لازم دارد. زمین آقای‌طالبی سر خیابان اصلی محل بود و سال‌ها اهل محل ماه محرم که می‌شد در آن تکیه می‌زدند و عزاداری می‌کردند. اما چند وقتی بود که سرمایه‌گذاری پیدا شده بود و قرار بود با آقای‌طالبی شریک شود و در آن زمین یک پاساژ بسازند. این بود که اهل محل و به‌خصوص هئیتی‌ها به هول و ولا افتاده بودند تا آقای‌طالبی را راضی کنند امسال هم زمینش را برای هیئت بدهد و بعد از اربعین کار ساخت را شروع کند، یا این‌که بگردند و یک جای دیگر را برای برپایی هیئت پیدا کنند.
حسن‌آقا سرابی معتمد محل با چند نفر از ریش سفیدهای محل و بانی‌های هیئت یک روز رفتند نمایشگاه مبل آقای‌طالبی تا با او صحبت کنند ولی گویی آقای‌طالبی مثل دفعه قبل که رفته بودند خانه‌اش از قصد آن‌ها با خبر شده بود و از نمایشگاه رفته بود بیرون تا با آن‌ها روبرو نشود. انگار از تصمیمش شرمنده بود و نمی‌توانست با اهل محل روبرو شود و روی آن‌ها را زمین بیندازد. از طرفی هم به همان واسطه‌ای که گفته بود به مردم خبر ساخت پاساژ را بدهد گفته بود که کار جواز ساخت تمام شده و قبل از محرم کار گود‌برداری را شروع می‌کند.
این بود که همه نگران بودند و برای چندمین بار در مسجد خاتم‌الانبیا جلسه گذاشته بودند تا ببینند چه می‌شود کرد.
آقای‌سرابی چند باری به آقای‌طالبی زنگ زده بود تا دعوتش کند برای جلسه بیاید؛ اما تلفن را جواب نداده بود. آخر سر روحانی مسجد شماره خانه‌اش را گرفته بود و به خانمش گفته بود چهارشنبه قبل از نماز مغرب در مسجد جلسه است و ایشان هم بزرگواری کنند و بیایند که البته تا آن لحظه که حسن‌آقا سرابی وارد مسجد شد نیامده بود.
چند ثانیه بعد از نشستن حسن‌آقا سرابی حاج‌مرادی شاکی از نیامدن آقای‌طالبی گفت:
«یعنی چی آقا. انگار ما ازش طلبکاریم که از ما فرار می‌کند. نه تلفن جواب می‌دهد و نه پیدایش می‌شود. معلوم نیست کجا خودش را قایم کرده است.»
حسن‌آقا سرابی گفت:
«این‌طوری نفرمایید حاج‌مراد. آن بنده خدا لابد رویش نمی‌شود. بیست و دو سه سال است که زمینش را در اختیارمان گذاشته است. مالش هست و اختیارش را دارد.»
حاج‌مراد نشست روی دو زانو و گفت:
«پس امام حسین چی؟ محرم چی؟ همه فکر می‌کردند طالبی آن‌جا را حسینیه می‌کند. حالا می‌خواهد پاساژش کند.»
آقای‌محمدی که کم‌حرف‌ترین فرد جمع بود و کنار روحانی نشسته بود آرام گفت:
«آقا این همه پاساژ تو شهر داریم می‌خواهیم چکار یه دونه دیگه؟»
همه برگشتند و خیره شدند به آقای‌محمدی و برای چند ثانیه سکوت شد. یکی از حاضران که پیرمردی لاغر اندام بود گفت:
«خب چرا همین‌جا توی مسجد عزاداری نکنیم. والا من از جوانی‌ام توی این محل بودم آن موقع‌‌ها همین‌جا محرم را عزادادی می‌کردیم.»
حسن‌آقا سرابی گفت:
«نمی‌شود، کوچک است.»
پیرمرد گفت:
«چرا نمی‌شود مگر قبلا چطور می‌شد الان هم می‌شود. کار را سخت نگیرید. یک جای نذری پختن نداریم که اصلا بیاورید تو حیاط من بپزید. قربان امام حسین بشوم هر چه دارم از امام حسین است.»
روحانی گفت:
«شما درست می‌فرمایید اما قبلا جمعیت این محل اینقدر زیاد نبود در ضمن شب‌‌های دهه از همه جای شهر برای عزاداری می‌آیند هیئت سیدالشهدا. نمی‌شود که به مردم گفت نیایند چون جا تنگ است.
آقای‌محمدی دوباره زبان باز کرد و گفت:
«اصلا چرا زنگ نزنیم برنامه درشهر بیایند آبروی این طالبی را ببرند.»
حسن‌آقا سرابی گفت:
«نفرمایید آقای‌محمدی. از شما بعید است. لابد این‌طوری دستمزدش را بدهیم بعد از این همه سال.»
پیرمرد گفت:
«خوبی که از حد بگذرد می‌شود وظیفه.»
روحانی گفت:
«حالا از آقای‌طالبی که بگذریم کسی فکری کرده یا جایی را سراغ دارد؟»
حسن‌آقا سرابی گفت:
«والا اگر جمع راضی باشند، من با دو تا همسایه‌های دیوار به دیوارمان صحبت کردم، بنده‌های خدا هم قبول کردند که این ده روز را دیوار حیاط را جمع کنیم، من به خرج خودم گفتم دیوار را جمع می‌کنم بعد هم مثل روز اول برایشان می‌چینم، آره چادر می‌زنیم هیئت را راه می‌اندازیم. حیاط قواره‌های کوچه ما بزرگ است خدا را شکر. زنانه هم بیایند توی دو طبقه خانه ما. زیر‌زمین هم که هست رو براه می‌کنیم برای نذری‌پزان.»
حاج‌مرادی از دو زانو به چهار زانو تغییر وضعیت داد و گفت:
«ای آقا اگر بنا به خراب کردن دیوار حیاط مردم است، امام حسین راضی نیست؛ اصلا بیایید باغ من. بزرگ و درندشت هست و همه شهر هم که بیایند جا کم نمی‌آید.»
مرتضی دوقول‌زن هیئت که همراه مداح آمده بود تا از نتیجه جلسه سر دربیاورد، گفت:
«دست مریزاد حاج‌آقا! یعنی به مردم بگوییم پاشید بیایید کردان باغ حاج‌مرادی هیئت؟ می‌دانی چقدر راه است تا آن‌جا؟»
حاج‌مرادی انگار تازه دوزاری‌اش افتاده باشد گفت:
«هان! خب این کاری است که از دست من برمی‌آید.»
آقای‌محمدی دوباره زبان باز کرد و گفت:
«حاج‌مرادی اگر واقعا قصدتان خدمت است، بهتر نمی‌بینید باغتان را بفروشید و این‌جا در محل یک حسینیه بسازید.»
حاج‌مرادی صدایی صاف کرد و دستی به صورت کشید و پاهایش را جا به جا کرد تا کمی زمان بخرد بعد یک هو گفت:
«والا از خدا که پنهان نیست از شما چه پنهان آن باغ پشت قباله حاج‌خانم است وگرنه که خودم تا به حال همین کار را کرده بودم. به قول آقای‌سرابی این باغ هم مال عیال است و اختیارش را دارد.»
مداح جوان هیئت که بعد از فوت مداح قبلی دو سه سالی بود که برای هیئت نوحه می‌خواند گفت:
«آقای‌سرابی والا این جمعیتی که برای عزاداری می‌آیند تو سه تا حیاط جا نمی‌شوند. تعریف از خود نباشد من که شخصا نوکر امام حسین و حصرت ابوالفضلم اما خودم به عینه متوجه شدم که جمعیت از زمان مداحی من توی این دو سه سال اخیر، قشنگ سه برابر شده.»
آقای‌محمدی که گویی امروز قرار بود جای همه حرف‌های نزده‌اش حرف بزند گفت:
«البته که شلوغ شدن هیئت از وقتی پیش آمد که سه چهار بار هیئت ما را در تلویزیون نشان دادند. من بررسی کردم بیشترین دفعات پخش عزاداری هیئت‌ها از هیئت سیدالشهدا بوده. همه‌اش به خاطر معرفی بود که تو برنامه درشهر شد. البته که قربتا‌الی‌الله بود که من با درشهر تماس گرفتم.»
روحانی گفت:
«البته خدا هم صدای شما را بر قرار نگه دارد و هم درشهر و آقای‌محمدی را پایدار ولی بهتر است به بحث اصلی بپردازیم آقایان. پیشنهاد آقای‌سرابی فعلا بد نیست. چون چاره دیگری نداریم.»
آقای‌سرابی گفت:
«البته من طبقه بالای خانه‌ام را گذاشتم برای فروش تا با پولش یک جایی را برای هیئت تهیه کنیم.»
مرتضی دوقول‌زن هیئت گفت:
«داداش با این پول‌ها مگر می‌شود حسینیه ساخت.»
پیرمرد گفت:
«خدا از این پول‌ها خیلی بزرگ‌تر است جوان. خودش می‌رساند الباقی‌اش را. کافی است یکی پیش‌قدم شود بقیه پشت سرش یا علی می‌گویند. زنده باشی حسن‌جان.»
در همین حین در مسجد باز شد و برادر کوچک مرتضی دوید داخل و نفس نفس زنان گفت:
«طالبی... طالبی... شروع کرد... داره زمین هیئت را با لودر می‌کند.»
همه حاضران با عجله کفش پوشیدند و دویدند سمت زمین.
از دور آقای‌طالبی را دیدند که کنار بیل مکانیکی خاموش روی زمین نشسته و همان‌طور که موبایل توی دستش است گریه می‌کند. تا متوجه آمدن حسن‌آقا سرابی و بقیه شد سریع بلند شد ماشینش را سوار شد و رفت.
***
دو روز بعد حسن‌آقا سرابی دوباره همه را جمع کرد توی مسجد و برایشان تعریف کرد که آقای‌طالبی به همراه پسر تازه دامادش آمده بوده مغازه‌‌اش و از پسرش خواسته بوده به او بگوید در مسافرت ماه عسل چه اتفاقی برایش افتاده.
او گفت پسر آقای‌طالبی این‌طور تعریف کرده بود که وقتی برای تفریح همراه همسرش با قایق به دریا رفته بودند قایق واژگون می‌شود و پای او بین پاروی یدک و بدنه قایق گیر می‌کند و با این‌که جلیقه‌نجات تنش بوده، می‌ماند زیر قایق و بدنش قوس برمی‌دارد و نمی‌تواند خودش را بیرون بکشد؛ تا این‌که از ته دل می‌گوید«یا ابالفضل» همان موقع انگار یک نفر پایش را آزاد می‌کند و دستش را می‌گیرد و از زیر قایق می‌آورد بیرون.
آقای سرابی گفت آقای طالبی بعد از تعریف ماجرا از او خواسته راهی جلوی پایش بگذارد. آقای طالبی این را هم گفته که هم با سازنده قرارداد دارم هم نمی‌توانم از امام حسین بگذرم و نمی‌دانم چه کنم:
«شما بگو چکار کنم. من مدیون این هیئتم. پسر تازه دامادم را حضرت عباس به من برگرداند. ماندم فکری که چه کنم که خجالت زده مردم هم نشوم. خدا شاهد است می‌خواستم از سود فروش پاساژ یک جایی را برای هیئت ردیف کنم. حالا چه کنم. دست و دلم به ساخت پاساژ نیست و از طرفی هم شریکم گفته از من شکایت می‌کند.»
حسن‌آقا سرابی تعریف هم پیشنهاد داده بود که بیاید و یک طبقه به پاساژ اضافه کند و طبقه آخر پاساژ را بکند حسینیه. دری مجزا از داخل کوچه برایش بگذارد که رفت و آمد هم راحت باشد. یک گوشه‌اش را هم بکنند آشپزخانه برای پخت نذری؛ و گفته بود که خودش حاضر است تمام دوندگی‌های جوازش را انجام دهد.
پس قرار بر این شد که دست نگه دارند و ساخت و ساز را عقب بیندازند. امسال هم هیئت را همان‌جا برگزار کنند تا کارهای جواز طبقه آخر انجام شود.
حسن‌آقا سرابی در آخر گفت:
«بهتر است به مردم اعلام کنین هر که قصد کمک دارد بیاید مسجد تا ان‌شاءلله یک گوشه کار گرفته شود.»
بعد گفت که برای طبقه بالا خانه‌اش مشتری پیدا شده و باید سریع برود بنگاه و پولش را تمام و کمال بدهد برای ساخت حسینیه.