
آبریزش بینی در کودکان مشکلی رایج است. این مسأله زمانی اتفاق میافتد که حفره بینی با مایع مخاط پر میشود. رنگ مخاط سفید یا زرد یا سبز است. آبریزش نشانه سرماخوردگی است.
چه عواملی باعث آبریزش کودک میشود؟
1ـ آلرژی: آبریزش بینی در حالت آلرژی معمولا با عطسه یا قرمزی یا خارش چشم همراه است.
2ـ گرفتگی بینی نوزاد تازه متولد شده: اگر نوزاد شما آبریزش بینی بدون علائم دارد، احتمالا به خاطر وجود مخاط در سیستم اوست که در بدن او انباشته شده است.
3ـ قرار گرفتن در معرض هوای سرد: اگر کودک شما آبریزش بدون نشانههای دیگر دارد، میتواند به علت قرار گرفتن در معرض هوای سرد یا خوردن غذای تند باشد.
نکته: بعد از تمیز کردن بینی کودک، دستهای او را بشویید و دستمالهای کثیف را بیرون بریزید تا از گسترش میکروبها جلوگیری شود.
4ـ سرماخوردگی: کودک مبتلا به آبریزش ناشی از سرماخوردگی علائمی مانند تب خفیف، سرفه، گلودرد، آبریزش چشم و عطسه دارد.
5ـ آنفولانزا: آنفولانزا شدیدتر از سرماخوردگی است و آبریزش ناشی از آنفولانزا همراه با علائمی چون لرز (درمان خانگی تب کودکان)، درد عضلانی، گلودرد، سرگیجه و از دست دادن اشتهاست.
6ـ گیر کردن یک جسم خارجی در بینی: اگر جسمی در بینی کودک گیر کرده باشد، آبریزش بینی همراه با ترشحات خونی یا درد است. شایعترین علت آبریزش بینی در کودکان سرماخوردگی است و داروهای بدون نسخه زیادی وجود دارد که مخاط تولید شده توسط آبریزش بینی را خشک میکنند.
درمان:
1ـ محلول آب نمک: آب نمک یکی از بهترین روشهای درمان آبریزش بینی است. آب نمک باعث شل شدن مخاط و خروج راحتتر آن میشود. همچنین مجرای تنفسی نیز تمیز میشود و کودک راحتتر نفس میکشد.
محلول آب نمک را با استفاده از یک چهارم قاشق چایخوری نمک به همراه یک لیوان آب در حال جوش تهیه کنید و بگذارید در دمای اتاق سرد شود.
ـ چند قطره از محلول را داخل بینی بریزید و سر کودک را بالا نگه دارید.
ـ با گرفتن یکی از حفرههای بینی، مخاط حفره دیگر را خالی کنید.
ـ این کار را روزی سه بار انجام دهید.
2ـ بخور: استنشاق بخار باعث خروج راحتتر مخاط بینی میشود. این کار به کودک کمک میکند بهتر بخوابد بنابراین زودتر بهبود مییابد.
ـ برای کودکان خیلی کوچک، حمام را با بخار پر کنید و دوش آب گرم را باز کنید. کودک را داخل حمام ببرید و ده تا پانزده دقیقه همراه او در حمام بنشینید. این کار را روزی دو تا سه بار انجام دهید.
ـ برای کودکان بزرگتر، از بخور استفاده کنید. با کودک کنار یک ظرف آب داغ بنشینید و سرتان را روی ظرف نگه دارید. به مدت پنج تا ده دقیقه هوای گرم را استنشاق کنید سپس بینی کودک را خالی کنید. این کار را روزی چند بار انجام دهید.
3ـ روغن اوکالیپتوس: اوکالیپتوس باعث کاهش آبریزش بینی و علائم بیماری میشود. ده قطره روغن اوکالیپتوس در نصف پیمانه روغن زیتون بریزید. سینه کودک را، به خصوص پیش از خواب با این مخلوط ماساژ دهید
4ـ ریحان: روش درمان دیگر ریحان است. این ماده خواص ضدباکتریایی، ضدقارچ و ضدویروس دارد که از آبریزش بینی جلوگیری میکند. این ماده همچنین باعث قویتر شدن سیستم دفاعی کودک میشود.
ـ برای کوچکترها برگ ریحان با مقدار کمی شکر زرد مخلوط کنید تا دو بار در روز بخورند.
ـ برای کودکان بزرگتر، برگ تازه ریحان را به کودک بدهید پیش از صبحانه و پیش از خواب بجود.
ـ یک قاشق غذاخوری آب برگ ریحان تازه را بگیرید. آب ریحان را با مقدار مساوی آب زنجبیل، آب لیمو و عسل مخلوط کنید. این مخلوط را روزی دو تا سه بار به کودک بدهید.
5ـ عسل: عسل یکی دیگر از درمانهایی است که برای کودک بالای دو سال استفاده میشود. برای کودکان کوچکتر هرگز عسل استفاده نشود زیرا باکتری تولید میکند که موجب مسمومیت غذایی حاد میشود. خواص ضدباکتری، آرامش دهنده و ضدویروسی عسل به کاهش علائم آبریزش بینی کمک میکند. همچنین به سرفه و گلو درد نیز کمک میکند.
ـ یک تا دو قاشق چایخوری عسل خام را در یک لیوان آب گرم بریزید.محلول را روزی دوبار به کودک بدهید.
ـ یک قاشق غذاخوری عسل را با نصف قاشق چایخوری آب لیموی تازه در یک لیوان آب گرم بریزید. وقتی محلول گرم است آن را به کودک بدهید. روزی دوبار این کار را انجام دهید.
6ـ بابونه: برای کودکانی که حداقل یک ساله هستند، بابونه باعث از بین رفتن آبریزش بینی میشود. این گیاه سیستم ایمنی را نیز تقویت میکند. همچنین با استفاده از خواص آنتیهیستامین، عطسه را نیز کاهش میدهد.
یک قاشق چایخوری بابونه خشک را در دو لیوان آب در حال جوش بریزید.
ـ محلول را به مدت پنج دقیقه بپوشانید.سپس عسل به آن بیفزایید. این چای را روزی دوبار به کودک بدهید.
7ـ سوپ گرم مرغ: برای کودکان بالای یک سال، سوپ مرغ باعث کاهش آبریزش بینی میشود. سوپ مرغ باعث بهبود عملکرد سیستم دفاعی بدن میشود و از عفونت مجاری تنفسی جلوگیری میکند. بعلاوه سوپ مرغ مغذی و سبک است. سوپ مرغ خانگی با استفاده از مرغ، سبزیجاتی مانند هویج، اسفناج درست کنید. میتوانید روزی دو تا سه بار سوپ به کودک بدهید.
8ـ حمام با اسفنج: اگر دمای بدن کودک پایین است و آبریزش بینی دارد، او را با آب سرد، با استفاده از اسفنج بشویید تا دمای بدنش به حالت نرمال برسد. حمام با اسفنج به کودک کمک میکند آرام شود و بهتر بخوابد بنابراین سریعتر بهبود مییابد.
ـ برای کودکان کوچکتر از یک سال، روزی دو تا سه بار این کار را انجام دهید. یک حوله را در آب با دمای اتاق خیس کنید، آب اضافی را بگیرید و حوله را بر روی پاها و دستهای کودک بکشید.
ـ برای کودکان بزرگتر، روزی دوبار حمام آب سرد مناسب است.
نکته: از آب خیلی سرد استفاده نکنید زیرا باعث افزایش دمای داخلی بدن میشود.
9ـ افزایش مقدار آب نوشیدنی: به کودک آب و مایعات زیاد بدهید تا بدن کم آب نشود. کم آب نشدن بدن به خروج مخاط کمک میکند. همچنین به راحتتر سرفه کردن نیز کمک میکند. درمان سرفه در نوزاد نیز به روش خانگی امکانپذیر است.
ـ اگر نوزاد هنوز شیر میخورد، شیر دادن را ادامه دهید. همچنین میتوانید از شیر خشک نیز استفاده کنید.
ـ برای کودکان بزرگتر، مقدار آب، آب میوه و نوشیدنیها را افزایش دهید.
10ـ بخور سرد: باید یک دستگاه بخور سرد در اتاق خواب کودک قرار دهید تا هوای اتاق را مرطوب نگه دارد. این به شل شدن مخاط و خروج راحتتر آن کمک میکند. همچنین تنفس راحتتر میشود. هیچگاه در حالت خاموش آب در دستگاه بخور سرد نباشد. همچنین مخزن آن را تمیز کنید تا از نگهداری باکتریها جلوگیری شود.
11ـ زنجبیل و عسل: ترکیب زنجبیل و عسل از قدیم برای سرماخوردگی و سرفه استفاده میشد. بنابراین این یکی دیگر از درمانهای خانگی مؤثر است. کمی زنجبیل رنده کنید و آب آن را فشار دهید. زنجیل را با عسل مخلوط کنید و سه بار در روز به فرزندتان بدهید و تفاوت را ببینید.
12ـ سر کودک را در خواب بالاتر بگذارید: این کار باعث میشود مخاط از کانال بینی بازگشت نکند و از تراکم مخاط جلوگیری میکند. زیر سر کودک حوله یا بالش قرار دهید.
14ـ اسپری سالین و مکنده: این روش بهخصوص برای کودکانی که به اندازه کافی بزرگ نیستند و نمیتوانند بینی خود را خالی کنند مناسب است. اسپری سالین میتواند مخاط را رقیق کند و میتوانید با یک مکنده بینی آنها را بیرون بکشید. اسپری سالین برای کودکان بسیار کوچک نیز ایمن است. اسپری سالین یک روش ملایم و مؤثر برای رقیق شدن مخاط در بینی کودک است.
نحوه استفاده:
ـ فرزند خود را در موقعیتی قرار دهید که سر او پایینتر از پاهای او باشد.
ـ به آرامی یک قطره محلول را در هر سوراخ بینی بریزید.
ـ بعد از یک یا 2 دقیقه، از یک مکنده برای خروج مخاط استفاده کنید. انتهای حبابی مکنده را فشار دهید، انتهای دیگر را وارد بینی کنید و به آرامی حباب را رها کنید.
نکات دیگر
ـ به کودک یادآوری کنید هر چند ساعت بینی را خالی کند.
ـ با استفاده از یک دستمال نرم بینی کودک را پاک کنید.
ـ مقدار روغن زیتون بر روی بینی کودک قرار دهید تا از قرمز شدن آن جلوگیری شود.
ـ کودک را در معرض عوامل حساسیتزا قرار ندهید.
ـ غذاهای چرب و غذاهایی که سخت هضم میشوند به کودک ندهید.
ـ اتاق کودک را گرم نگه دارید و لباس نازک تنش کنید.