
غده تیروئید اندازه کوچکی دارد، اما عضو مهم و حساسی است و کنترل بسیاری از فرآیندهای بدن ما از جمله سوخت و ساز را بر عهده دارد. وقتی این غده به درستی کار نکند، ممکن است کمتر یا بیشتر از نیاز بدن هورمون تولید کند. نتیجه هر دو حالت، بروز تغییراتی مثل تغییر ناگهانی وزن، نوسانات خلقی، مشکلات پوستی و حتی سرطان سینه خواهد بود.
در این فرصت به عادتهای مضری میپردازیم که میتوانند روی غده تیروئید تأثیر بگذارند و در نتیجه باعث بر هم خوردن تعادل هورمونها در بدن شوند.
1ـ اضطراب خیلی زیادی دارید
اضطراب روی تمام سیستمهای بدن از جمله سیستم غدد درونریز تأثیر میگذارد. وقتی دائما تحت فشار باشید، غده تیروئید هورمونهای خیلی زیاد یا خیلی کمی تولید میکند. اگر پیش از این هم مشکلات تیروئیدی داشته باشید، اضطراب میتواند منجر به حملههای عصبی یا ضعف حافظه بلند مدت در شما شود. کمبود خواب و داشتن شغل پراسترس هم از ریسک فاکتورهای اختلال در تیروئید هستند.
برای کم کردن خطرات این مسأله، خواب کافی داشته باشید، زیاد پیادهروی و ورزش کنید. در بعضی موارد، مراجعه به روانشناس گزینه بهتری است.
2ـ به اندازه کافی چربی مصرف نمیکنید
رژیمهای غذایی کم چربی به کاهش وزن کمک میکنند اما بسیاری از افراد نه تنها مصرف چربیهای مضر را کنار میگذارند، بلکه چربیهای مفید را هم از رژیم غذایی خود حذف میکنند، در حالی که این چربیها برای مغز و غده تیروئید به شدت ضروری هستند.
چربیهای مفید در روغن زیتون و تخم کتان، لبنیات، گوشت قرمز، ماهی و جوانه گندم یافت میشود.
3ـ غذاهای غنی از سویا زیاد مصرف میکنید
دانه سویا سرشار از انواع ریزمغذیها و ویتامینها است و حتی میتواند جایگزین محصولاتی شود که منبع حیوانی دارند. اما مصرف بیش از اندازه محصولات سویا توصیه نمیشود چون این مواد غذایی تأثیری منفی بر غده تیروئید دارند و باعث کند شدن عملکرد آن میشوند. با مصرف بیش از اندازه سویا، غده تیروئید ید کمتری جذب میکند، در حالی که این ماده نقش زیادی در عملکرد مناسب تیروئید دارد.
محصولات سویادار را کمتر و مواد غذایی یددار مثل سبزیجات، میوههای توت مانند (مثل گیلاس، توتفرنگی و غیره) و غذاهای دریایی را بیشتر مصرف کنید. میگو، صدفهای خوراکی و ماهیها بهترین دوستان غده تیروئید هستند.
4ـ سبزیجات چلیپایی زیاد مصرف میکنید
دانشمندان پی بردهاند سبزیجات خام چلیپایی (گل کلم، کلم پیچ، شاهی، کلم بروکلی، کلم بروکسل و دیگر سبزیجات برگدار مشابه) روی عملکرد غده تیروئید اثر میگذارند. توصیه میشود کلم پیچ، کلم قمری و تربچه را زیاد مصرف نکنید، به ویژه اگر از کمبود ید رنج میبرید.
سبزیجاتی مثل چغندر قرمز (لبو)، گوجه و کرفس گزینههای بهتری هستند.
5ـ سیگار میکشید
مصرف سیگار فقط روی ریهها تأثیر نمیگذارد. تحقیقات مختلف نشان داده است مصرف سیگار برای غده تیروئید هم مضر است. توتون سیگار به تدریج باعث میشود تیروئید هورمونهای بیشتر و بیشتری تولید کند که نتیجه آن پرکاری تیروئید خواهد بود.
علاوه بر این، سیگار حاوی سمهایی است که دفع آنها از بدن ۶ روز طول میکشد. در این مدت، از میزان ید موجود در غده تیروئید کم میشود. سطح هورمونهای تیروئید در خون بالا میرود و عملکرد غده تیروئید مختل میشود.
6ـ مواد غذایی کافئیندار زیاد مصرف میکنید
خوردن قهوه فواید زیادی دارد اما مصرف بیش از اندازه آن مضر است. قهوه و چای حاوی ماده کافئین هستند که تولید کورتیزول یا همان هورمون اضطراب در بدن را افزایش میدهد. این هورمون روی تیروئید اثر میگذارد و سوخت و ساز بدن را مختل میکند.
اینکه مصرف چه مقدار قهوه روی سلامتی اثر نمیگذارد هنوز مورد بحث است و مقدار اعلام شده از ۲ تا ۶ فنجان در روز متغیر است. محصولاتی مانند کاکائو، نوشابه و نوشیدنیهای انرژیزا هم حاوی کافئین هستند.
7ـ غذاهایتان شاخص گلیسمی بالایی دارند
شاخص گلیسمی نشان میدهد کربوهیدراتهای درون غذا با چه سرعتی به گلوکز
تبدیل میشوند، به این معنی که بعد از خوردن یک ماده غذایی چقدر طول میکشد تا قند
خون بالا برود.
مواد غذایی که شاخص گلیسمی بالایی دارند عبارتند از شیرینیجات، پاستا
و برنج سفید. این مواد غذایی کربوهیدرات زیادی دارند و روی فرآیند جذب ید در بدن تأثیر
میگذارند.
8ـ کرههای حیوانی و گیاهی مصرف میکنید
اگر علاقه زیادی به کره حیوانی دارید باید خیلی مراقب باشید چون کلسترول بالایی دارد. کلسترول روی توازن چربیهای بدن و عملکرد تیروئید اثر میگذارد. البته کره حیوانی منبع سلنیوم و ویتامین D است و شما می توانید این ماده غذایی را کنترل شده مصرف کنید.
اما در خصوص کره گیاهی یا همان مارگارین بهتر است از مصرف این ماده غذایی خودداری کنید. مارگارین از چربیهای ترانس ساخته میشود که به سیستمهای غدد درونریز و قلبی عروقی ما صدمه میزنند و منجر به چاقی میشوند.