فائقه بزاز
قبلا فکر میکردیم واژه خواهرخوانده تنها برای جمعیت
نسوان به کار میرود اما گاهی در اخبار میشنویم که بین دو شهر رابطه خواهرخواندگی
مطرح میشود و جالبتر اینکه تمام هم و غم برخی فعالان عقد اخوت این است که شورای
حکام به جای خواهرخواندگی، عموزادگی را جایگزین کنند.
منظور از خواهرخواندگی میان دو شهرتفاهمنامهای
است بین سران دو شهر که برای ایجاد همبستگی و اتحاد بیشتر انسانی و فرهنگی بسته میشود.
هدف از این قرارداد پیوند و اتحاد بین شهروندان دو شهراست که دارای منافع مشترک هستند.
مفاد این قراردادها موضوعات فرهنگی اقتصادی و بازرگانی و اخیرا ورزشی را شامل میشود.
معمولا برخی خواهرخواندگیها با هدف ایجاد یک رابطه
فرهنگی بسته میشوند و یک قرارداد اجرایی نیستند، در حقیقت یک ابزار تمایل برای گسترش
علائق و روابط فرهنگی و دوستانه است.
حال آنکه در عموزادگی، بعضی از میراثهای مشترک
ناملموس! موردنظر قرار میگیرد مانند بازیها یا بعضی از جشنها. عموزادگی به این معنا
است که میتوان با میراث مشترک چند نسل عقبتر هم رابطه خویشاوندی داشت. مثلا تمام
دغدغه دستاندرکاران در مسأله عموزادگی این میشود که چرا در قشم و در یکی از شهرهای
ترکیه جشنی با نام نوروز صیاد برگزار میشود و دلیل این اشتراک چیست.
از سویی دیگر اگر نگاهی به اسامی خواهران ناتنی
شهرهای مملکتمان بیندازیم در اکثرشان وجه اشتراک مشخصی نمیبینیم. مثلا خواهرخواندههای
مشهد شهرهایی مانند ارومچی درکشور چین، کراچی و لاهور در پاکستان، میلان در ایتالیا،
فرزنو در آمریکا، مونیخ در آلمان و... است و هیچ تفسیر مشخص و البته جامعی وجود ندارد
که تعیین کند مثلا معیارهای خواهرخواندگی میان مشهد با این قبیل شهرها در چیست و قرار
است کدام عنصر فرهنگی مشترک میان مشهد و میلان تقویت شود؟ اینکه در برخی سفرهای خارجی
مسئولان شهری، یکی از شهرهای کشور میزبان، بدون مطالعه برای خواهرخواندگی مشهد انتخاب
شود نمیتواند با مفاد یاد شده درباره معیارهای خواهرخواندگی همخوانی داشته باشد. مثل
این که قرار است کیپ تاون در آفریقا نیز به زودی خواهر مشهد شود!..