
زهرا کیایی
اغلب خشم را واکنشی طبیعی در برابر محرکهای
محیط میپندارند و به عبارتی روشنتر عامل و مقصر شکلگیری خشم را آدمها، رخدادها
و اشیای محیط بر میشمرند و از همین روی با احساسات منفی پیامد آن یعنی حس سرخوردگی،
بداقبالی و بیچارگی مواجه شده و به دنبال آن مبتلا به آسیبهای جسمی و روانی جدی
خواهند شد. این افراد نه خشمشان را در
کنترل خود، بلکه خود را در کنترل خشم میدانند و با نگاهی خسته و آهنگی ناامیدانه میپرسند: «چگونه میتوانیم خشممان را
کنترل کنیم؟»
چقدر میشناسیمش؟
انسان در کنار ابعاد متعدد وجودی خود، بعدی
به نام هیجانات و احساسات دارد که از قضا از جمله مهمترین آنهاست. در اهمیت وجود آنها همان بس که
میدانیم بدون هیجانات و عواطف، انسان به کامپیوتری گویا یا یک رباط در فیلمهای
علمی ـ تخیلی شبیه میشود
اما مشکل از آنجایی آغاز شده است که بعد هیجانات انسان از انواع غم و شادی و ترس
و غیره و از جمله خشم غلبه مییابد و سایر ابعاد روحی و جسمی انسان را در سیطره
خود قرار میدهد! همین نقطه،
آغازی بر بیماریهای روحی و بسیاری بیماریهای جسمی! و در مورد هیجان خشم عامل بسیاری از آسیبهای فردی و
اجتماعی و مالی و حتی جانی است. خشم، از جمله انگشت شمار هیجاناتی است که بر خلاف سایر هیجاناتی چون غم یا
نگرانی و غیره، نه به عنوان نشانی از یک بیماری بلکه خود به تنهایی برابر با عمیقترین
بیماری روحی یعنی جنون یا دیوانگی تلقی میشود و تنها تفاوت آنها را در کوتاه مدت
بودن خشم و مزمن بودن جنون بر میشمارند! به این ترتیب صفحه حوادث روزنامهها دربرگیرنده متعدد رخدادهای دلخراشی است
که محصولی از دقائق کوتاه غلبه خشم مفرط است!
...